Vlaamse scheepsberger helpt bij evacuatie verdwaalde walvissen

Vijf verdwaalde potvissen dreigen aan te spoelen voor de Belgische kust. Het bergingsbedrijf Ship Support uit Nieuwpoort gaat nu - met kussens - helpen bij de evacuatie van de vijf veertig-tonners, die zondag door een schipper voor de kust van Schouwen-Duiveland gesignaleerd werden.

BR>

Maandag waren er de hele dag zoekacties naar de vijf grote zeezoogdieren. Potvissen zijn walvissen, die normaal gezien in ondiepe wateren als de Noordzee niet kunnen overleven. De tien meter lange dieren kunnen er hun sonar niet laten werken en spoelen meestal aan op het strand, waar ze sterven.

Vanaf zijn vissersboot zag de Nederlandse schipper Dries Van Weenen zondagavond de kolossen voorbij zwemmen. De man was zo verrukt dat hij dadelijk zijn fototoestel bovenhaalde. Een van de zeereuzen naderde zijn schip tot op een paar meter. «Ze zwemmen recht op de kust af,» waarschuwde de bezorgde visser de Eerste Hulp Bij Zeezoogdieren (EHBZ) in het Nederlandse Pieterburen.

Maandag in de vroege ochtend werden alle stranden geïnspecteerd, zonder resultaat. Vanuit België steeg een vliegtuig op om de potvissen op te sporen. Volgens Lenie 't Hart van het EHBZ staat het bijna vast dat de dieren in de problemen zullen geraken. «Wij hopen dat ze eventueel langs België en Het Kanaal nog in de oceaan geraken,» vertelt 't Hart. «Maar in de Noordzee zijn het vogels voor de kat.»

Lawaai

De vijf potvissen komen vanuit de wateren ten noorden van Schotland en zijn op weg naar de Azoren. Maar blijkbaar hebben ze zich van ingang vergist en zijn ze de Noordzee ingesukkeld. «De Noordzee werkt als een fuik,» legt 't Hart uit. «Met lawaai proberen we hen nu van de stranden weg te houden.»

Vlaming Daan Harnisfeger van het bergingsbedrijf Ship Support bood direct zijn hulp aan. Harnisfeger werkte zelf een tijdje in een zeehondencrèche en evacueerde in '91 al eens een potvis die zich op een zandbank nabij Koksijde had vastgezwommen. «We gebruiken scheepsbergingstechnieken, want het gaat om kanjers van 40 ton. Er worden luchtkussens onder de potvis opgeblazen die het dier weer

vlottend

moeten krijgen. Ook het lawaai van onze jetmotoren stuurt de potvissen richting zee.»

Volgens Harnisfeger is het intensief sonargebruik op schepen vooral verantwoordelijk voor de stranding van potvissen. De dieren geraken gedesoriënteerd. Onderzoek wees al uit dat potvissen niet onmiddellijk dood zijn als ze aanspoelen, zoals wel eens wordt beweerd. «Ze kunnen makkelijk een uur lang hun adem inhouden,» verzekert Daan Harnisfeger ons, die hoopt dat de reddingsactie de vijf verdwaalden alsnog kan redden.