Dinosauriërs: reptielen of zoogdieren?

Verrassende computerbeelden van de binnenkant van een 66 miljoen jaar oude dinosaurus tonen aan dat het beest een hart met vier kamers had en dus meer verwant is aan een zoogdier dan aan een reptiel. Dat meldt het weekblad Science

AP

BR>"Deze ontdekking zet een van de meest fundamentele theorieën over hoe en wanneer dinosauriërs ontstonden op de helling", aldus Dale Russell, paleontoloog aan de universiteit van Noord Carolina en onderzoeksmedewerker. Het hart van een reptiel bestaat maar uit drie kamers en bovendien leefden deze dieren veel vroeger dan zoogdieren. De 66 miljoen jaar oude dino, "Willo" genaamd, werd in 1993 in Zuid Dakota opgegraven. Het reptiel, dat tot de familie van de Thescelosaurussen behoort, woog driehonderd kilogram en was zo'n vier meter lang.

Willo zag er, ondanks zijn hoogbejaarde leeftijd, nog goed uit en de onderzoekers besloten hem te onderwerpen aan CT-scans. Daarbij worden röntgenstralen en softwareprogramma's ingezet om lagen of celweefsel - in casu lagen afval en beenderen - "af te schrapen" en zo een beeld weer te geven van de binnenkant van een lichaam. Tot nu toe hadden paleontologen niet veel meer om op af te gaan dan beenderen of af en toe een afdruk van een stukje huid in een rots om te vertellen hoe zo'n dinosaurus eruit zou gezien hebben. Maar sommige reptielen zijn zo goed bewaard gebleven dat ze nog over celweefsel beschikken en CT scans gebruikt kunnen worden. "We hebben een hele tijd niets anders gedaan dan stukjes dinosaurus af te schrapen en weer op te plakken. We zochten vooral naar interne beenderstructuren of -fracturen", aldus Paul Fisher, directeur van het veterinair biomedisch Imaging Resource Facility.

"Het ironische is dat dit celweefsel op afval leek en dus was weggeschraapt door andere paleontologen om de beenderen bloot te leggen. We waren dan ook erg verrast dat het weefsel een hart bleek te zijn". "Computerversterkte beelden van Willo's borst suggereerden ook dat het hart vier kamers had en dus meer weg had van een hart van een zoogdier of een vogel dan van een reptiel", aldus Dale Russell. Reptielen zijn koudbloedige dieren en verlaten zich op de zon en buitentemperatuur om hun lichaam voldoende op te warmen en te kunnen bewegen. Ze eten bovendien ook veel minder dan de warmbloedige zoogdieren. Die kunnen hun lichaamstemperatuur zelf regelen en hebben een veel sneller metabolisme. Wetenschappers hebben hoe dan ook al andere ontdekkingen gedaan waaruit bleek dat dinausauriërs meer aanleunden bij warmbloedige dieren dan bij reptielen.

Sommigen geloven zelfs dat zoogdieren en vogels de levende erfgenamen van dino's zijn, maar niemand had ooit zulke afdoende bewijzen kunnen voorleggen. Verleden jaar gebruikten Amerikaanse en Italiaanse vorsers UV-stralen om in de borst van een baby-dino te gluren. Ze ontdekten dat de organen op dezelfde manier liggen dan bij een zoogdier of een vogel. Andere onderzoekers vonden in gefossileerde beenderen aanwijzingen van bloedvaten, eveneens een indicatie van een warmbloedig metabolisme.

Nu in het nieuws