Bos van 55 miljoen jaar oud blootgelegd

Print
55 miljoen jaar lagen ze te wachten op de aanleg van de HST die hen moest blootleggen. Nog enkele jaren geduld en ook het grote publiek kan langs de E40 in Hoegaarden de resten van zeker 150 glytostrobus- of moerascipressen komen bewonderen op de plaats waar ze indertijd bedolven raakten onder wat nu de Goudberg heet. Voorwaar een goudberg voor paleontologen en geologen, maar ook voor amateur-plunderaars. "Zo'n grote hoeveelheid ongerepte woestenij van 55 miljoen jaar oud is uniek," zegt Pieter Laga van de Belgische Geologische Dienst. Door een breuk in de ondergrond lag dit deel van een tropisch moerasbos, dat ooit aan de oevers van de zee lag, een 80 cm lager dan de rest (op 15 m onder het maaiveld). Zodat het niet op natuurlijke wijze verdwenen is.
BR>"Het is uitzonderlijk dat het bewaard is gebleven," zegt Laga. "Dankzij een abrupte verandering in het klimaat is de locatie overgegaan van een moeras naar een droog gebied. Door opstijgend grondwater met opgaande kiezel is de organische materie omgezet in silicium, versteend dus." Dat er op deze plaats in Hoegaarden een prehistorisch woud verborgen lag, wist men al sinds het eind van de 19de eeuw. "Toen werden in de steengroeve van Overlaar, aan de overkant van de snelweg, al 'n 7-tal bomen ontdekt." Laga was 30 jaar geleden - toen nog als student - ook bij de ontdekking van nog meer resten bij de aanleg van de E40, "maar toen hadden de aannemers geen tijd daarvoor de werken stil te leggen."
Ook nu nog bestaat er geen wet die werken kan stoppen bij interessante geografische vondsten. Wat wel bestaat bij archeologische vondsten - niet zover van deze plek is zo een Romeinse villa blootgelegd. "Maar omdat we wisten dat dit hier te vinden zou zijn, o.a. dankzij proefboringen, heb ik ruim van tevoren, al in '93, de spoorwegen om medewerking gevraagd," zegt Laga. Sindsdien stond de verwachte vertraging door het uitgraven van de gevonden restanten ingeschreven in het lastenboek.

Geo Park


"Veel hebben de stronken niet geleden onder de graafwerken," zegt Jos Eersels uit Kermt, toezichter voor de spoorwegen op de werf in Hoegaarden, "toen men met de graafmachines erop stootte, werd het graven stilgelegd en de rest uitgegraven met kleine machines." De redding van het moerasbos onder de toekomstige HST-sporen is al enige tijd aan de gang. Een aantal stronken en stammen zijn al, gehuld in beschermend gips, verhuisd naar het Instituut voor Natuurwetenschappen. Grijpers verplaatsen voorzichtig losgegraven posten naar een hoger op de Goudberg gelegen site in de vorm van een amfitheater, waar ze toegevoegd zullen worden aan een ter plaatse bewaard deel van het woud.
Dit Geo Park zal later bezocht kunnen worden door het publiek, wanneer het erkend is door het vorig jaar ingevoerde geografische erfgoed-label van Unesco. Maar ook andere geologen krijgen van de Belgische Geologische Dienst de kans een graantje en een stronkje mee te pikken. Prof. Herman Hooyberghs van de afdeling Historische Geologie van de K.U.Leuven bijvoorbeeld: "Om bij ons tentoon te stellen, ja. Het is wel frustrerend te weten dat in het niet door de HST-werken afgegraven deel van de berg nog zoveel bomen zitten." "Tja, dat is ons lot," zegt Pieter Laga, "te moeten wachten tot ergens werken gebeuren. Op ons eigen houtje kunnen we niet gaan onteigenen en 'n berg 15 meter diep afgraven."
Maar niet alleen de professionele geologen zijn geïnteresseerd. "Al sinds we hier bezig zijn, verdwijnen er stronken," zegt Jos Eersels, "soms kwamen ze met jeeps en tractors..." Het Geo Park is nu afgezet en af en toe komt de rijkswacht eens piepen. En niet enkel om souvenirjagers af te schrikken. Omdat al lang bekend was dat er een versteend bos in de grond zat, wisten lieden die zo'n stukje hout voor veel geld verkopen aan amateur-geologen dat hier - letterlijk - iets te rapen viel.
MEEST RECENT