Kink in de kabel

Zet je even achter je computer en kijk eens rustig rond. Wat zie je? Meer dan waarschijnlijk een computer, een monitor, een muis, een toetsenbord, een printer en misschien zelfs een scanner, een joystick of een webcam. En wat zie je nog? Massa's kabels, want al die dingen moeten natuurlijk op een of andere manier verbonden worden met de computer. Maar er is goed nieuws voor iedereen die regelmatig de wirwar van kabels vervloekt: binnenkort doen we het zonder. Dankzij Bluetooth. Bluetooth is de naam voor een technologie die het mogelijk maakt om via radiogolven allerlei apparaten - laptop, printer, muis, joystick, mobilofoon, digitaal fototoestel, en dergelijke - draadloos met elkaar te laten communiceren.
BR>Het hart van Bluetooth wordt gevormd door een goedkope korte-afstands radiozender, ingebouwd in een chip van 9 bij 9 millimeter. Die chip kan in zowat alles worden ingebouwd en laat dus toe om draadloze verbindingen te leggen tussen apparaten. De chip zoekt zelf naar andere zenders en communiceert daar automatisch mee. Zo zou je bijvoorbeeld op termijn met een Bluetooth-portemonnee elektronisch kunnen afrekenen aan de kassa van de supermarkt of met een draadloze koptelefoon kunnen luisteren naar de GSM in je koffertje.

Radiochip


Het onderzoek begon bij telecomgigant Ericsson in 1994. Het bedrijf vroeg aan zijn ontwerpers om te zoeken naar een vederlichte draadloze technologie die niet meer dan vijf dollar per stuk mocht kosten en toch robuust en zuinig met energie was.
Een jaar later al kwam de Nederlander Jaap Haartsen met de oplossing aandragen: een ontwerp voor een goedkope, bruikbare radiochip. Bij Ericsson ging men druk aan het werk om het idee van Haarsten in een fysieke chip te gieten en in 1997 was de technologie klaar. Bluetooth was geboren.
Om de markt te veroveren en snel als standaard aanvaard te worden, besloot Ericsson om de Bluetooth-technologie volledig vrij te geven. Een slimme beslissing, want ook bedrijven uit aanverwante sectoren toonden meteen interesse voor het revolutionaire idee. Intussen werken al enkele honderden bedrijven - waaronder grote namen als IBM, Intel, Microsoft, Nokia en Toshiba - onder leiding van Ericsson verder aan de ontwikkeling en de toepassingsmogelijkheden van Bluetooth.

Traag


Uiteraard heeft Bluetooth ook nadelen. Het belangrijkste nadeel blijft de traagheid: waar kabels hun gegevens doorgeven aan tien miljoen tekens per seconde, haalt Bluetooth maar één miljoen tekens. Meteen ook de reden waarom de technologie voorlopig alleen bruikbaar zal zijn voor niet al te intensief dataverkeer. Een telefoongesprek kan perfect, videobeelden verzenden gaat dan weer niet. Voorlopig is de reikwijdte van de Bluetooth-chip ook beperkt tot 10 meter, al kan een sterkere radiozender er voor zorgen dat 100 meter haalbaar wordt. Voldoende, zeker als je weet dat de radiogolven, in tegenstelling met infraroodstralen, dwars door muren heen gaan.
Een andere kritiek is dat Bluetooth trager zou worden naarmate meer mensen tegelijk met hun apparaten op één plek aan de slag gaan. Maar dat wordt door simulaties van Ericsson tegengesproken: de vertragingen beginnen pas als een honderdtal gebruikers allemaal tegelijk hun apparaten gebruiken. Ericsson zegt ook dat een kabelverbinding altijd meer zal kunnen dan een draadloze verbinding, maar voegt eraan toe dat dat in het geval van Bluetooth niet relevant is, omdat het bij Bluetooth gaat om gebruiksgemak en mobiliteit. Bluetooth lijkt ondanks deze nadelen een beloftevolle toekomst tegemoet te gaan. Al zal het nog even duren voor de technologie helemaal doorbreekt. Bedrijven zullen de investeringen in dure kabelnetwerken namelijk niet zomaar weggooien. Nog even geduld dus.

Viking-koning Blauwtand


Wat bezielt een bedrijf om een technologie die draadloze verbindingen mogelijk maakt Blauwtand te noemen? Het is een vraag die uitvinder Jaap Haartsen al tientallen keren heeft mogen beantwoorden. "Die naam slaat eigenlijk nergens op", aldus de Nederlander. "Het was gewoon de interne codenaam van het project. Ik had het vernoemd naar de legendarische Viking-koning Blauwtand, die het christendom naar Scandinavië bracht. Toen we onze uitvinding wereldkundig maakten, hadden we er eigenlijk niet aan gedacht om er een commercieel meer geschikte naam voor te bedenken. Dus bleeft het Bluetooth."

Uitvinder wil geen multimiljonair worden


Bluetooth-uitvinder Jaap Haartsen had multimiljonair kunnen zijn als hij zijn uitvinding zelf op de markt had gebracht of het idee achter de technologie duur had verkocht. Nu kreeg de Nederlander van zijn werkgever Ericsson een bonus van 2000 gulden voor het ontwerp. Toch is de Nederlander alles behalve bitter over die ontwikkeling: "Ik zou het erger vinden als Bluetooth niet gebruikt zou worden. Ik ben werknemer en al mijn uitvindingen zijn dan ook eigendom van de onderneming. Maar dat vind ik niet erg, want ik ben gewoon niet geïnteresseerd in heel die markt. Het liefst doe ik wetenschappelijk onderzoek. Laat mij nou maar gewoon met technologie bezig zijn."

.

Nu in het nieuws