Vijf trends van de jaren negentig

ANTWERPEN -

Boven- en onderstromingen zijn niet meer aan te tonen in de recente kunstgeschiedneis, maar trends en voorkeuren tekenen zich wel af.

Frank Heirman

BR>

1) Megaspektakels

Wie niet naar de hoogmis gaat, telt niet mee in de kunstwereld. De hoogmis is nog steeds de vijfjaarlijkse Documenta in Kassel of de tweejaarlijkse Biënnale van Venetië, waar een autoriteit een stand van zaken mag opmaken. In 1992 was het de beurt aan Jan Hoet om de Documenta samen te stellen en de flamboyante Gentenaar profiteerde ervan om Vlaamse kunstenaars internationaal te lanceren. Naast Kassel en Venetië probeert elke kunststad jaarlijks toeristen te lokken met een prestigieuze megatentoonstelling. Kassa voor Ensor, Van Dyck of Keizer Karel!

2) Nieuwe musea

Elke stad die zichzelf respecteert, opende een museum. Antwerpen kreeg in 1987 een bescheiden Museum van Hedendaagse Kunst (Muhka), dat in 1993 al vergroot werd. Het gebouw is inmiddels weer te klein en directeur Flor Bex is aan het lobbyen voor een uitbreiding op de Scheldekaaien. Jan Hoet zag in mei 1999 twintig jaar geploeter bekroond met de opening van zijn

SMAK

in het Gentse casino. Maar dat was allemaal klein bier tegenover het Guggenheim in Bilbao of de uitbreiding van het Louvre in Parijs. Het komende millennium brengt de heropening van het Centre Pompidou in Parijs, de verdubbeling van het Prado in Madrid, een nieuwe Tate Gallery in Londen en de uitbreiding van zowat alle Nederlandse musea.

3) Oude meesters

Niet hedendaagse kunst, maar impressionisten en oude meesters lokken het meeste volk naar de musea. De 330.000 bezoekers voor Van Dyck in Antwerpen waren geen alleenstaand feit. Monet in Londen en Van Gogh in de Verenigde Staten zorgden voor wereldrecords. Maar ook Vermeer en Goya wisten Den Haag en Madrid in vuur en vlam te zetten.

4) Azië en Afrika

Voor het volgende millennium wordt de doorbraak van niet-westerse kunst vooropgesteld. De Biënnale van Venetië hield veel ruimte voor Chinese meesters. Poppenspeler, regisseur, maker van tekenfilms en tekening William Kentridge uit Zuid-Afrikaz was de belangrijkste kunstenaar die in de jaren negentig op het voorplan trad.

5) Schilderkunst

Na de installaties, de foto's, de video en mixed media geniet de laatste jaren de (figuratieve) schilderkunst weer warme belangstelling. Geen toeval dat Lucian Freud geldt als de belangrijkste en duurste nog levende kunstenaar.