"Ik verdien de Nobelprijs niet"

Print
"Nee, de Nobelprijs verdien ik niet", lacht professor Walter Fiers bescheiden. "Die krijg je alleen als je een totaal nieuw medisch concept hebt uitgedokterd, en die pretentie heb ik niet. Wel is het mogelijk dat ons vaccin enorm veel mensenlevens kan redden als we opnieuw een Aziatische of Spaanse griepepidemie over ons heen zouden krijgen." Professor Walter Fiers (67) is op vakantie in de Ardèche. Hij moet hartelijk lachen als hij verneemt dat de VRT-nieuwslezer hem maandagavond een Nobelprijs in het vooruitzicht had gesteld.
BR>Uitschakeling van griep zou de mensheid in elk geval van veel miserie verlossen. Vandaar dat onderzoekers overal in de wereld al jarenlang op zoek zijn naar een middel om het onvatbare en grillige griepvirus de kop in te drukken. In Gent zit men duidelijk op het goede spoor. "Het feit dat een vooraanstaand wetenschappelijk blad als Nature Medicine het artikel heeft gepubliceerd, bewijst dat het zeer degelijk onderbouwd is." Toch is het allemaal niet van een leien dakje gelopen. "Een jaar geleden was de eerste versie opgestuurd, maar er waren bijkomende proeven nodig. Die zijn tot een goed einde gebracht door dokter Sabine Neirynck, één van mijn voormalige doctoraatsstudenten. De bewijzen zijn er nu: de meeste gevaccineerde muizen overleven, andere veel minder. En het middel kan zowel toegediend worden door injectie als met neusdruppels."

Lange weg


Het Gentse succes is het resultaat van enkele decennia hard werken. "Als directeur van het labo voor moleculaire biologie had ik begin van de jaren 70 een influenza-onderzoeksgroep opgericht. De eerste 20 jaar hebben we proberen te begrijpen wat er zo speciaal is aan het griepvirus. Waarom verandert het zo snel van jaar tot jaar? Waarom kan het zich zo snel over de hele wereld verspreiden ingeval van een epidemie of pandemie?" "Op basis van die gevonden inzichten kwamen we bij verschillende wegen om tot een meer universeel vaccin te komen. Eén van die denkpistes was gebruik te maken van een eiwit aan de oppervlakte van de cel, dat voor alle griepvirussen gelijk is, het zogenaamde M2-eiwit."
Walter Fiers (67) is sinds twee jaar met emeritaat maar hij is de verdere ontwikkelingen blijven opvolgen. Met gemengde gevoelens, want zijn influenza-onderzoeksgroep werd anderhalf jaar geleden opgedoekt vanwege overheidsmaatregelen. "Er is een enorm potentieel in Gent aanwezig, alle knowhow, die mag niet verloren gaan. Belangrijk is ook op zoek te gaan naar partners, vooral voor de klinische proeven." Of de farmaceutische industrie geen partner kan zijn? Fiers: "De klassieke influenza-vaccins worden gemaakt op basis van gembryoneerde eieren, terwijl ons productieproces uitgaat van bacteriën. Die technologie kan je niet zomaar overbrengen."
"Het principe is nu klaar en duidelijk vastgesteld, maar om het in de praktijk te brengen is nog veel bijkomend onderzoek nodig. Muizen heb je in de hand, mensen veel minder. Mijn persoonlijke verwachtingen? Dat het nieuwe vaccin zal werken omdat het griepvirus meestal in veel kleinere hoeveelheden in mensen aanwezig is dan in muizen. Maar het zal nog wel enkele jaren vergen eer we het definitief weten." En dan verdient hij de Nobelprijs.

.

Nu in het nieuws