Topmedewerkers Witte Huis bediscussieerden lot CIA-tapes

Minstens vier topmedewerkers van de Amerikaanse president George Bush hebben tussen 2003 en 2005 overleg gepleegd met de inlichtingendienst CIA over het al dan niet vernietigen van bezwarend beeldmateriaal over folterpraktijken. Dat meldt The New York Times woensdag.

Belga

De bewuste beelden toonden de "gewelddadige" ondervraging van twee terreurverdachten door de CIA. De beelden werden gedraaid in 2002. Op 6 december gaf de CIA toe dat de bewuste tapes in november 2005 vernietigd werden "om de ondervragers te beschermen".

Dat bracht de bal in een andere rechtszaak opnieuw aan het rollen. Dinsdag beval rechter Henry Kennedy een nieuwe zitting waarin hij de CIA en de advocaten van verschillende Guantanamogevangenen oproept. Het gaat om een rechtszaak die verschillende van die gedetineerden aanspanden tegen de Amerikaanse staat.

Want met de bekentenis van de CIA staat de schending van een eerder vonnis van Kennedy vast. Hij beval in juni 2005 de Amerikaanse regering om alle materiële bewijzen over ondervragingen in de "oorlog tegen terreur" te bewaren. De zitting van vrijdag zal het eerste publieke forum zijn waarin regeringsmedewerkers over de zaak bevraagd worden. De Guantanamogevangenen grijpen de kwestie aan om hun eigen belangen te behartigen.

De geplande zitting gaf aanleiding tot een nieuwe resem anonieme getuigenissen die de New York Times (NYT) woensdag publiceerde. Vier topmedewerkers van president Bush, onder wie de omstreden gewezen justitieminister Alberto Gonzales, zouden over het lot van het beeldmateriaal overlegd hebben met de CIA.

Daardoor blijkt dat het Witte Huis meer betrokken was bij de zaak dan het wil toegeven. Bronnen geven aan dat toplui in de regering zwaar aanstuurden op de vernietiging van de tapes. Andere topambtenaren hadden evenwel tegen de vernietiging gepleit. Het Witte Huis, de diensten van vicepresident Dick Cheney en de CIA wensten niet te reageren op het bewuste artikel in de NYT. Naast de onthulling van het overleg tussen het Witte Huis en de CIA, brengt de Amerikaanse krant ook nieuwe elementen over de opdrachtgever van de vernietiging aan de oppervlakte. Daaruit zou blijken dat die van bovenhand groen licht had gekregen voor de vernietiging.

Het Amerikaanse ministerie van Justitie voert een intern onderzoek naar de vernietiging van de videobeelden. Die toonden het verhoor op een onbekende locatie van een toenmalige topfiguur van al-Qaida, Abu Zubaydah, en een betrokkene bij de aanslag op de Amerikaanse oorlogsbodem USS Cole in Jemen in 2000.