Vlaamse baby's hebben hoog gehalte vervuilende stoffen in bloed

Print
Vlaamse pasgeborenen hebben cadmiumwaarden in het bloed die hoger liggen dan in de buurlanden. Dat blijkt uit metingen die het Steuntpunt Milieu en Gezondheid heeft uitgevoerd bij navelstrengbloed van ongeveer 1.200 baby's.
Cadmium is een zwaar metaal. Verder werd ook een hoog gehalte aan chloorverbindingen, zoals pcb's en dioxines, teruggevonden in het navelstrengbloed.

In opdracht van de Vlaamse gemeenschap werden sinds 2002 moeilijk afbreekbare stoffen gemeten in het navelstrengbloed dat werd opgevangen bij de geboorte. De metingen zijn een indicator voor de blootstelling van de moeder aan milieuvervuiling en de milieubelasting die de baby meekreeg bij zijn geboorte. Het onderzoek werd uitgevoerd in de stedelijke gebieden Antwerpen en Gent (verkeer), Menen (verbrandingsoven), Albertkanaal en de havengebieden (industrie), de fruitstreek en enkele landelijke regio's (pesticiden).

Overal in Vlaanderen bleken er vervuilende stoffen in het bloed van de baby's te zitten. De concentratie aan cadmium was gemiddeld hoger dan in de buurlanden. Ook werden relatief hoge waarden van chloorverbindingen, zoals pcb's en dioxines, in het navelstrengbloed aangetroffen, maar die zijn vergelijkbaar met de andere Europese landen. Er zijn bij dit soort stoffen zelfs aanwijzingen voor een dalende trend. Het zware metaal lood kwam in mindere mate voor. Toch had 2 procent van de baby's een loodconcentratie die boven de richtlijn van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) zit. Ongeveer 10 procent van de moeders had een gehalte aan dioxines, cadmium of lood in het bloed dat in de buurt kwam van de WHO-richtwaarde.

Opvallend is dat de concentratie aan vervuilende stoffen niet hoger is in industriegebieden. Toch zijn er verschillen van streek tot streek. Zo werden in landelijk Vlaanderen, de Antwerpse agglomeratie en het havengebied, Menen en de Albertkanaalzone hogere waarden van chloorverbindingen gemeten. In Gent en de streek van Olen lagen de cadmiumgehaltes duidelijk hoger.

De vervuilende stoffen blijken wel degelijk een invloed te hebben op de gezondheid. Van baby's bij wie verhoogde concentraties aan pcb's, dioxines en hexachloorbenzeen (chloorverbindingen) werden aangetroffen, had de moeder veel vaker een vruchtbaarheidsbehandeling moeten ondergaan. De aanwezigheid van lood leidt dan weer tot meer gevallen van astma en hooikoorts. Voor cadmium werd niet onmiddellijk een gezondheidseffect gevonden.

Astma bij jonge vrouwen blijkt beduidend meer voor te komen in de Antwerpse en Gentse agglomeraties. In landelijke gebieden hebben de bewoners duidelijk minder last van astma en allergieën voor dieren.

Over de directe oorzaken van de afwijkingen is er nog niet veel informatie. "De hoge concentratie aan cadmium heeft waarschijnlijk te maken met de aanwezigheid van non-ferrobedrijven", aldus Vlaams milieuminister Kris Peeters. Hij wil een stappenplan uitvoeren om het probleem aan te pakken. "In eerste instantie moeten de gevonden waarden geëvalueerd worden, dan dienen de oorzaken te worden opgespoord en tenslotte moeten er gerichte acties komen", aldus Peeters. Hij denkt dan onder meer aan het zoeken naar minder schadelijke chemicaliën. De minister wijst er wel op dat het dioxinegehalte in het bloed daalt dankzij de strengere emissienormen voor de industrie.

.

Nu in het nieuws