'Parlement Litouwen zet president Paksas af'

Het parlement van Litouwen heeft president Rolandas Paksas dinsdag afgezet. Paksas heeft de grondwet geschonden door een Litouws paspoort te regelen voor een Russische zakenman die in 2003 enkele honderdduizenden euro's in zijn campagnekas had gestort.

AP Ned

De vereiste meerderheid werd nipt gehaald. Veel parlementsleden zeiden Paksas weg te willen hebben voordat Litouwen op 1 mei lid wordt van de Europese Unie. Paksas heeft volgens hen de reputatie van Litouwen geschaad. De Russische zakenman, Joeri Borisov, heeft volgens de Litouwse politie banden met de Russische maffia.

Paksas, een voormalige stuntvlieger, houdt vol dat hij niets verkeerd heeft gedaan. "Dit is de wraak van het hele systeem op mij", zei hij kort voor de stemming in het parlement. Volgens Paksas is zijn harde optreden tegen corruptie de werkelijke reden dat het parlement van hem af wil.

Binnen zestig dagen moeten er presidentsverkiezingen worden gehouden. Parlementsvoorzitter Arturas Paulauskas is tot die tijd waarnemend president. Mogelijke kandidaten voor het presidentschap zijn Paulauskas en oud-president Valdas Adamkus. Paksas mag zich ook kandidaat stellen.

Het parlement verklaarde Paksas schuldig aan alle drie onderdelen van het afzettingsvoorstel. De president heeft Borisov illegaal de Litouwse nationaliteit bezorgd, hij heeft staatsgeheimen onthuld en zijn positie misbruikt voor financieel gewin.

De afzettingsprocedure liep al maanden. Paksas had kunnen aftreden. Dan had hij allerlei voorrechten behouden, zoals een uitkering en een door de staat betaalde woning. Nu is hij al zijn privileges kwijt. Aftreden heeft hij steeds pertinent geweigerd. Twee weken geleden meldde hij doodleuk dat hij Borisov als medewerker in dienst zou nemen. Na massale verontwaardiging zag hij daar toch maar van af.

De harde kern van zijn aanhangers gelooft dat Paksas het slachtoffer is van een complot, maar de meeste Litouwers geneerden zich voor hun president, die lang heeft gegolden als de coming man van de Litouwse politiek. Als burgemeester van de hoofdstad Vilnius oogstte hij lof voor het herstel van het oude centrum, dat er na vijftig jaar Sovjet-Unie vervallen bij lag. In 2003 won hij verrassend de verkiezingen van zittend president Adamkus.

Nu in het nieuws