Jaarboek Armoede en Sociale Uitsluiting

Ondanks de daling van het aantal leeflonerstrekkers, blijft de armoede in ons land een structureel gegeven. Dat concluderen professor Jan Vranken en zijn medewerkers in de 11de editie van het 'Jaarboek Armoede en Sociale Uitsluiting'. De onderzoekers stelden vast dat over een periode van 5 jaar 23 procent van de bevolking met inkomensarmoede wordt geconfronteerd. "Het is dus geen marginaal probleem", vindt Vranken.

Belga

Zo is het aantal bejaarden, dat een Inkomensgarantie voor Ouderen of het Gewaarborgd Inkomen voor Bejaarden ontvangt, met 9,7 procent gestegen in vergelijking met 2000 tot 100.614. Het grootste aantal van hen zijn vrouwen, 73 procent tegen 27 procent mannen. Deze stijging van het aantal ontvangers is, volgens de onderzoekers, voornamelijk te wijten aan de stijging van het bedrag van de uitkeringen.

De inkomensongelijkheid groeit en de belastingsverlaging doet er weinig aan, stellen de onderzoeker voorts vast. "De belastinghervorming betekent vanaf 2003 voor het overgrote deel van de bevolking een daling van de belastingbijdrage", zegt Vranken. "Toch zal ongeveer 20 procent van de gezinnen geen voordeel ondervinden van de hervorming." Het gaat dan vooral over huishoudens die vrijgesteld zijn van aangifte, pensioentrekkers en andere uitkeringstrekkers.

Verontrustend vinden de onderzoekers dat de schuldenlast of het aantal openstaande schulden voor het eerst weer steeg na een onafgebroken daling van 1995 tot 1999. "Vooral het aantal jongeren onder de 25 jaar met schulden is gestegen", zegt Vranken. De onderzoekers stelden ook vast dat er een toename is van het aantal doorverwijzingen naar het buitengewoon onderwijs. "Het aantal leerlingen dat in het buitengewoon onderwijs terechtkomt, bleef vorig jaar ook stijgen", zegt Vranken. Het gaat dan vooral over kinderen uit kansarme milieus en van een andere etniciteit. "Terwijl een vierde van de kansarme kinderen op lagere schoolleeftijd in het buitengewoon onderwijs zit, bedraagt dit aandeel voor de gehele bevolking slechts 5 procent."

Ook het aandeel van allochtone leerlingen met een schoolachterstand is met 4 procent toegenomen. "Bijna de helft van de allochtone leerlingen kampt aan het einde van het lager onderwijs met een of meer jaren leerachterstand, bij Belgische leerlingen is dat iets meer dan een op tien", licht Vranken toe. Maar armoede heeft ook gevolgen voor de gezondheid, ontdekten de onderzoekers. "Zo is de levensverwachting van een 25-jarige man zonder diploma 5,5 jaar minder lang dan een 25-jarige man met een diploma hoger onderwijs lange type", weet Vranken.