Het Jeruzalem van het noorden

Print
Is Antwerpen een antisemitische stad? Uit het aantal criminele feiten valt dat zeker niet af te leiden: nog geen honderd klachten per jaar op een totaal van een miljoen feiten, en het gros daarvan wordt dan nog ongegrond verklaard. Wat overblijft, komt voornamelijk neer op verbaal geweld.
Al is dat natuurlijk ook nergens voor nodig en zou het niet mogen.

Toch worden een vermeend toenemend antisemitisme en de slechte economische situatie aangevoerd als argumenten voor de stelling dat de joodse bevolking in Antwerpen zou uitsterven. Dat klopt slechts in zeer beperkte mate. Een kwarteeuw geleden telde de stad een kleine twintigduizend joden, nu zijn dat er nog steeds ongeveer evenveel.

Er is wél sprake van een verandering in de samenstelling van die joodse bevolking. Nogal wat jonge joden uit welgestelde gezinnen gaan studeren in New York of Londen, en ze blijven daar hangen. In die kosmopolitische grootsteden voelen ze zich met hun keppeltje meer welkom en minder bekeken dan in continentale steden zoals Antwerpen, waar ’rotjochies’ van Noord-Afrikaanse origine hen uitschelden en onterechte verwijten maken voor het gedrag van de Israëlische regering.

Anderzijds neemt het aandeel van de zeer orthodoxe chassidische gemeenschap in Antwerpen toe. Dat komt onder meer omdat gezinnen met tien kinderen daar niet abnormaal zijn. Er is bovendien sprake van immigratie omdat Antwerpen als ’het Jeruzalem van het noorden’ de enige Europese stad is waar de chassidische joden hun strenge geloof mogen belijden zonder dat ze de taal van het land moeten spreken en waar wordt gedoogd dat ze zich onttrekken aan de eindtermen van ons onderwijs.

De grote gezinnen, het gebrek aan goede opleiding en de moeilijke situatie van de arbeidsmarkt wreken zich. De chassidische joden waren vooral actief in de diamantindustrie. Maar die is tegenwoordig in handen van Indiërs, en het beroep van diamantklover is allang niet meer wat het geweest is. De armoede in de orthodoxe joodse gemeenschap neemt dan ook schrijnende vormen aan. Hulporganisaties rijden regelmatig met fietsen rond in de joodse wijk en zetten hier en daar zakken met etenswaren neer, zodat de trotse hulpbehoevenden hun armoede niet bekend hoeven te maken.

De joodse gemeenschap vlucht dus niet weg uit Antwerpen, maar ze heeft wel problemen. En die houdt ze liefst zoveel mogelijk binnenshuis.

Door Lex Moolenaar

.

Nu in het nieuws