170 kg spieren: zilverrug Matadi viert twintigste verjaardag in de Antwerpse Zoo

Groot feest in de Mensapenvallei van de Antwerpse Zoo vandaag. Zilverrug Matadi wordt 20 jaar en dat vieren zijn fans en verzorgers maar al te graag. Het zal zonder kaarsjes en slagroom zijn, maar met een groente- en fruittaart in de vorm van zijn naam en zijn leeftijd.

Bieke Lathouwers

“Matadi is hier in 2016 toegekomen vanuit Groot-Brittannië. Hij had best een pittig karakter. Dat is grotendeels verdwenen sinds hij vader is geworden. Hij is een hele lieve papa, heel zorgzaam, en speelt graag met zijn kindjes”, vertellen verzorgers Jill en Joachim terwijl gorilla Matadi rustig een stuk andijvie opeet. Naast hem speelt de kleine Vizazi (2) met een kantelbox. “Op zijn eten is hij streng. Zijn lievelingseten: rode paprika en tomaten. In een week tijd krijgen onze mensapen 28 soorten groenten met een variatie van vier soorten per dag, verdeeld over drie voederbeurten.”

“Matadi ziet er eigenlijk altijd kwader uit dan dat hij is. Da’s gewoon zijn blik. Hij is best een schat en doet dat heel goed met zijn vrouwen. Dat zijn niet allemaal even simpele vrouwen, dus soms is het wel eens nodig dat hij optreedt. Wij zijn heel blij met onze zilverrug.”

Nu hij 20 wordt, is Matadi zijn pittig kantje wat kwijtgespeeld.© Victoriano Moreno

Brute kracht

“Qua fijne motoriek is hij niet zo sterk, hij is meer de man van de brute kracht. Al is hij naar ons toe heel rustig. Hij is ook erg goed getraind. Hij kan vlot zijn hand, zijn voeten, zijn schouder… geven. Hij kent ontzettend veel commando’s, waardoor hij makkelijk kan gecontroleerd worden om medische doeleinden”, zegt Jill.

Kiki

Matadi heeft een moeilijke jeugd gehad. In Twycross Zoo, waar hij geboren is, werd hij zwaar aangepakt door een oudere mannetjesaap. Daarna trok hij naar een bachelorgroep in Dayton en vervolgens verhuisde hij als kweekman naar Howletts Wild Animal Park in Groot-Brittannië. Daar lag hij zo moeilijk in de groep dat ze een nieuwe thuis voor hem zochten. “En dan kwam hij naar Antwerpen en leek alles goed te gaan. De introductie ging vlot. Maar niet veel later volgde het incident met Kiki (Kiki was een klein gorillavrouwtje dat aan epilepsie leed. Toen ze een aanval kreeg, schrok Matadi zo erg dat hij haar arm verbrijzelde, red.). Hij heeft haar willen helpen, maar dat is misgegaan.”

Kiki verloor daarbij haar arm en niet veel later is ze overleden aan een longbloeding. Matadi werd door de Antwerpse gorillavrouwen wel geaccepteerd. Hij heeft intussen twee dochters en voorlopig zal het daarbij blijven, want er zijn in de Europese dierentuinen even geen plannen voor nieuwe jongen bij de gorilla’s.

Apen leren door apen na te apen en dat is zo ook bij gorilla’s. Ze leren spelend van de anderen en dat zie je nu bij Thandie (4) en Vizazi (2) ook heel goed. Ze plagen om te leren en dat doen ze ook met hun papa Matadi. Zolang ze echt klein zijn, vindt hij dat allemaal oké. Het duurt lang eer hij zijn geduld verliest en hen wegjaagt. “Thandie moet stilaan beginnen te luisteren, Vizazi mag nog alles. Behalve aan zijn eten komen, dat mag niemand”, weet Joachim.

WESTELIJKE LAAGLANDGORILLA-ID

  • Orde: primaten
  • Leefgebied: laaglandregenwouden van West-Afrika, van Zuid-Nigeria tot aan de Kongostroom
  • Draagtijd: 9 maanden
  • Gewicht: vrouwen: 90 kilo, mannen: 180 kilo
  • Grootte: vrouwen: 1,40 meter, mannen: 1,70 meter
  • Leeftijd: tot 50 jaar
  • Status: bedreigd
  • Opvallend: Gorillababy’s hebben een grappig wit vlekje, midden in hun donkere pels op de plek van hun staartbeentje. Zo kan je zien dat het nog een jong dier is. Er is nog geen wetenschappelijke verklaring voor dat plekje, maar het is duidelijk dat het gedrag van volwassen apen verandert naar kleintjes. Ze zijn veel toleranter tegenover hen. Het witte plukje is mogelijk een boodschap: ‘Ik ben nog een klein aapje, moet nog veel leren en test vanalles uit. Niet te snel boos worden hè.’ Tegen dat de jongen een jaar of 4 zijn, verdwijnt dat plekje.

Vizazi als baby, hier zie je het ‘deugnietenplekje’ heel goed.© ZOO Antwerpen