© Joris Herregods

Fotograaf Philippe (65) stelt fotoreeks tentoon in voetgangerstunnel: “Portretten vormen een tijdsdocument van de Antwerpse samenleving”

Antwerpen -

Langs de roltrappen van de voetgangerstunnel op rechteroever pronkt sinds kort Het Gelaat Van Antwerpen, een fotoreeks van Antwerpenaar Philippe Verhoeven (65). Via 65 portretten van verschillende beroepen en sociale klassen schetst hij een realistisch beeld van de hedendaagse stad. “Het draait niet om hoe de mensen heten, maar om wie ze zijn in de maatschappij”, zegt de fotograaf.

,Tess Jacobs

Wie de voetgangerstunnel wel eens doorkruist, heeft vast gemerkt dat de reclameborden langs de roltrap op rechteroever plaats hebben gemaakt voor een zwart-wit fototentoonstelling. Antwerpenaar Philippe Verhoeven zette het project op poten als vrij werk voor zijn studies fotografie aan de Koninklijke Academie van Antwerpen. “Ik heb altijd al foto’s genomen, maar had er te weinig tijd voor. Nu ik met pensioen ben, heb ik me ingeschreven voor avondonderwijs fotografie. Waardoor ik alle foto’s die ik vroeger nam, nu barslecht vind”, lacht Verhoeven, die met zijn 65-jarige leeftijd meteen de oudste student van de klas is.

De Antwerpenaar haalde zijn mosterd bij de honderd jaar oude reeks Anlitz Der Zeit van August Sanders, die zestig Duitsers portretteerde tussen 1920 en 1930. Een periode van maatschappelijke veranderingen. De 65 zwart-wit portretten van Verhoeven schetsen de Antwerpse samenleving van vandaag, die door de coronapandemie, sociale media en fake news constant in beweging is. Alle ambachten en sociale klassen komen daarbij aan bod. “Het draait niet om hoe de mensen heten, maar om wie ze zijn in de maatschappij”, zegt Verhoeven. Daarom worden er net als bij de reeks van Sanders geen namen vernoemd onder de beelden, maar wordt telkens hun stiel in de verf gezet.

Zoektocht

Burgemeester De Wever ging als eerste op de foto. 

Burgemeester De Wever ging als eerste op de foto. © Philippe Verhoeven 

Het was een ware zoektocht om alle 65 Antwerpenaren te strikken. “Ik heb een lijstje opgesteld met mensen die ik wilde benaderen. 80% zijn wildvreemden die ik via Facebook heb opgezocht en gecontacteerd. Zelfs het koningshuis heb ik aangeschreven, maar dat wilde liever niet deelnemen. De meesten waren wel laaiend enthousiast. Het bisdom vraagt me nu vaak om foto’s te nemen”, vertelt de fotograaf.

Het project nam twee keer drie maanden tijd in beslag. “Het is vooral veel aanschrijven en afspreken. Foto’s vastleggen heeft misschien zo’n 10% van de tijd ingenomen”, zegt Verhoeven. “Antwerps burgemeester Bart De Wever was de eerste die op de foto ging. Dat beeld is in 90 seconden tijd vastgelegd voor hij de gemeenteraad voorzat. De afspraak verliep via zijn bureau, het was duidelijk dat hij op zoek was naar een 17-jarige student.”

Liefde voor Antwerpen

Verhoeven maakte de reeks uit liefde voor zijn stad. “Ik ben een chauvinist als het op Antwerpen aankomt. Als commercieel directeur van een IT-bedrijf zat ik constant in grootsteden als Londen en New York. Ik ben nu mijn verloren tijd in Antwerpen aan het inhalen en hoop onze stad mee op de kaart te kunnen zetten.”

Sterrenchef Vicky Geunes. 

Sterrenchef Vicky Geunes. © Philippe Verhoeven

En waar kan je de foto’s beter te kijk hangen dan in het Antwerpse straatbeeld. “De voetgangerstunnel heeft zoveel uniforme kaders, dat het de uitgelezen plek is om de foto’s er tentoon te stellen. Dagelijks reizen er 18.000 mensen door de tunnel, dus veel reclame heb je niet nodig.”

Het Gelaat van Antwerpen is een tentoonstelling voor de geschiedenisboeken. “De reeks is een echt tijdsdocument. Ik zou het willen opslaan op een digitale cloud, zodat het over honderd jaar nog terug te vinden is. Het is nu al leuk om mijn reeks naast de foto’s van Sanders te leggen. Zelfs in de schoenen zie je een verschil: lederen schoenen waren vroeger een teken van welvaart, vandaag draagt iedereen sneakers.” En hebben we allemaal een smartphone op zak. “Sterrenchef Vicky Geunes (restaurant ’t Zilte, red.) was heel tevreden met zijn portret, maar vroeg of ik zijn gsm die zichtbaar in zijn broekzak zat kon doen verdwijnen met fotoshop.”

Unieke verhalen

Ook de familie achter de bekende Antwerpse bakkerij Dellafaille werkte mee aan de tentoonstelling. “De geportretteerde

Vierde generatie bakkerij Dellafaille. 

Vierde generatie bakkerij Dellafaille. © Philippe Verhoeven

bakkerszoon is de vierde generatie op rij die de ambacht uitoefent. Het is mooi dat sommige stielen ook vandaag nog worden doorgegeven.” Verhoeven kreeg er spontaan een rondleiding. “De familie toonde me hun bakkerij in een oud fabriekje in Merksem, waar ze aparte kamers hebben voor brood, koffiekoeken en taarten. Zo zit er achter elke foto een uniek verhaal.”

Enkele portretten die de fotograaf vooraf op het oog had, haalden de reeks niet. “Ik wilde graag de erotica-industrie in beeld brengen of iemand fotograferen met een verslavingsproblematiek. Maar weinig mensen willen daar publiekelijk mee in beeld worden gebracht. Daarnaast mag een portret van een nieuwe Antwerpenaar ook niet ontbreken. Wie weet komen die drie fundamentele portretten er nog wel”, zegt Verhoeven.

Het Gelaat Van Antwerpen is nog te bewonderen tot eind september.

 

 © Philippe Verhoeven

 

 © Philippe Verhoeven 

CITTA

Aangeboden door onze partners

Vastgoed

Jobs in de regio