© kristin matthysen

Vijftig jaar Vrienden van het Zoerselbos: zonder deze pioniers was waardevolle groene long nu soort Beekse Bergen of Bobbejaanland

Zoersel -

In de boomgaard van het Bezoekerscentrum Zoerselbos werd de vijftigste verjaardag van de Vrienden van het Zoerselbos gevierd. Het is nauwelijks voor te stellen, maar zonder deze groene pioniers was dit Europess beschermde stukje topnatuur nu een pretpark à la Bobbejaanland of een safaripark à la Beekse Bergen. Burgemeester Liesbeth Verstreken (N-VA) maakte bekend dat erevoorzitter Leo Cautereels, die straks tachtig wordt, uitgeroepen wordt tot ereburger van Zoersel vanwege zijn inzet en daadkracht voor een van de oudste en meest geliefde bossen van onze provincie.

Kristin Matthyssen

Leo Cautereels mag tegenwoordig dan wel in zijn geboorteplaats Zandhoven wonen, voor Zoersel is dat geen bezwaar om een van de drijvende krachten achter de Vrienden van het Zoerselbos tot ereburger uit te roepen. Hij komt daarmee in een rijtje illustere voorgangers: van Paul Ibou over Merho en François Glorieux tot Yvonne Reynders. Niemand die het hem misgunt. Zonder Cautereels zouden we nu waarschijnlijk hooguit een ommetje van een kwartier kunnen maken in het Zoerselbos, maar zeker geen stevige wandeling.

Het Bezoekerscentrum van het Zoerselbos werd in de jaren tachtig aangekocht en gerestaureerd, met de boerenbloementuin als kroonjuweel. 

Het Bezoekerscentrum van het Zoerselbos werd in de jaren tachtig aangekocht en gerestaureerd, met de boerenbloementuin als kroonjuweel. ©  kma

Ei zo na was het Zoerselbos gewoon gerooid. Enerzijds waren er eind jaren ‘60 grootschalige verkavelingsplannen. Hiervan werd een flink deel verwezenlijkt: Schriekbos, Goudveld en Ten Bos. De grootste van de reeks, de geplande verkaveling De Goudvink (ruim 200 hectaren), zou niet veel meer van het historische bos heel laten. Gelukkig kon dit plan in de tweede helft van de jaren zestig een halt worden toegeroepen.

De stichtingsvergadering in het Boshuisje op 16 juni 1972. Van links naar rechts: Bart Van Looveren, voorzitter Leo Cautereels, Jef Van de Mieroop, Agnes De Hoon en de toenmalige bewoners van het Boshuisje Marc De Roover en Frie Diddens. Op de rug: Piet Boeckx.

De stichtingsvergadering in het Boshuisje op 16 juni 1972. Van links naar rechts: Bart Van Looveren, voorzitter Leo Cautereels, Jef Van de Mieroop, Agnes De Hoon en de toenmalige bewoners van het Boshuisje Marc De Roover en Frie Diddens. Op de rug: Piet Boeckx. ©  Rik De Roover

Wildebeestenpark

Anderzijds ontstond er in 1950 het plan om een ruim 100 hectaren groots recreatiepark te realiseren met het Boshuisje en de zandwinningsput in de Kretse Beemden als attractiepunten. Er was sprake van onder andere campings, sportterreinen, restaurants en cafés. Leo Cautereels herinnerde zich zelfs hoe een rijke familie er een ‘wildebeestenpark’ à la Beekse Bergen van wilde maken.

Er kwam veel volk naar het bedreigde Boshuisje, zoals hier nog Wivina Demeester (rechts) in haar studentenjaren met leden van de faculteit voor landbouwingenieurs. Tijdens haar politieke carrière zorgde ze mee voor subsidies om het huidig Bezoekerscentrum in te richten.  

Er kwam veel volk naar het bedreigde Boshuisje, zoals hier nog Wivina Demeester (rechts) in haar studentenjaren met leden van de faculteit voor landbouwingenieurs. Tijdens haar politieke carrière zorgde ze mee voor subsidies om het huidig Bezoekerscentrum in te richten.  ©  rr

Om deze recreatieplannen tegen te gaan, werd exact vijftig jaar geleden in 1972 met vijf stichtende leden de vzw Vrienden van het Boshuisje en het Zoerselbos opgericht, van wie Leo Cautereels een van de drijvende krachten was. Na een lange strijd zorgden hij en zijn vrienden ervoor dat de ruim 400 hectaren die er nog restten van het Zoerselbos in 1985 definitief als landschap werden beschermd.

Burgemeester Liesbeth Verstreken (N-VA).  

Burgemeester Liesbeth Verstreken (N-VA).  ©  kma

Cautereels herinnerde zich de felle weerstand, inclusief de diefstal van een dossier. Omdat de eigenaars van het Boshuisje, de familie De Laet, zelf betrokken partij waren bij de plannen, mochten de Vrienden van het Boshuisje (en het Zoerselbos) zoals Leo zelfs niet meer binnen in hun geliefde boerderijtje, waarvan de leegstand aanvankelijk de aanzet gegeven had voor de oprichting van de vzw. “Ik ben er nadien ook nooit meer binnen geweest”, zegt Paul Stryckers van Natuurpunt Voorkempen Kern Zoersel, die de groene guerrilla van dichtbij heeft meegemaakt.

Melle (rechts) met Fons (achter in de hoek) en enkele gasten in het Boshuisje. 

Melle (rechts) met Fons (achter in de hoek) en enkele gasten in het Boshuisje. ©  rr

Erevoorzitter Leo Cautereels was dertig jaar toen hij zijn schouders onder de redding van het Zoerselbos zette. Hij benadrukte dat het niet alleen een strijd was, maar dat er ook veel medestanders waren, van administraties tot politici als Katrien Schryvers en Wivina Demeester, die hij allemaal dankte. Het weer razend actueel verhaal van het Zoerselbos toont aan dat je als burgerbeweging écht een steen, in dit geval een rots, kan verleggen. “Er was destijds zelfs al gunstig advies gegeven voor de verkaveling”, zegt Cautereels.

Agentschap Natuur en Bos

Gezien het belang van het Zoerselbos, startte de Vlaamse overheid begin jaren ’90 een actief aankoopbeleid. Ondertussen is meer dan 300 hectare in eigendom en beheer van het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB).

In 2008 werd een Natuurinrichtingsproject (NIP) voor Zoerselbos opgestart door de Vlaamse Landmaatschappij (VLM).

Leo Cautereels 

Leo Cautereels ©  kma

Als toekomstwens hopen de Vrienden van het Zoerselbos nog wat meer jeugd aan te spreken en het Zoerselbos beter te verbinden met andere gebieden zoals Blommerschot om zo tot een robuust geheel te komen. “Het was eigenlijk de bedoeling dat de Rodendijk als winkelboulevard zou uitdoven, om zo beter tot die verbinding met Blommerschot te komen”, zegt Cautereels. “Maar dat is niet gelukt, al zijn we wel al blij dat de overzijde gevrijwaard blijft.” Liefst van al had Cautereels het jubileum in het Boshuisje aan de overzijde gevierd, waar in 1972 de stichtingsvergadering plaatsvond en waar alles begon. Maar de gemeente greep enkele jaren geleden nog naast de aankoop. Cautereels hoopt dat dit bijzonder hoevetje ooit toch mee tot het patrimonium gaat behoren.

Huidig voorzitster Rhea Denissen van de Vrienden van het Zoerselbos dankte iedereen, ook de ontelbare vrijwilligers. Zondag 19 juni kunnen de Vrienden van het Zoerselbos voor het eerst in drie jaar tijd nog eens een Zomerfeest geven van 11 tot 18u in de boomgaard met maatjesharing, fruitvlaaien, boterhammen en drankjes.

 
 

 ©  kma

Paul Stryckers, die als historisch lid werd geïnviteerd voor een speech. 

Paul Stryckers, die als historisch lid werd geïnviteerd voor een speech. ©  kma

Het Bezoekerscentrum aan de linkerkant en het Boshuisje aan de rechterkant. 

Het Bezoekerscentrum aan de linkerkant en het Boshuisje aan de rechterkant. ©  kma

Leo Cautereels en burgemeester Verstreken. 

Leo Cautereels en burgemeester Verstreken. ©  kma

De boerenbloementuin van het Bezoekerscentrum. 

De boerenbloementuin van het Bezoekerscentrum. ©  kma

Leo Cautereels. 

Leo Cautereels. ©  kma

Vastgoed

Auto's in de kijker

Jobs in de regio