Ik wil vluchtelingen opvangen, mag dat?

Staatssecretaris voor Asiel en Migratie Sammy Mahdi (CD&V) brengt ons land in gereedheid om Oekraïense vluchtelingen op te vangen met de taskforce Bescherming en Opvang Oekraïners. De federale overheid zal voorzien in een onthaalcentrum in het voormalige Jules Bordet-ziekenhuis in Brussel. Daar zullen Oekraïners geregistreerd worden, hun aanvraag tot automatische bescherming kunnen doen en eerst onderdak krijgen van beperkte duur. Van daaruit zal de verdere dispatching gebeuren naar lokale besturen voor de huisvesting van Oekraïners.

“Burgers die solidair willen zijn en tijdelijk onderdak wensen te bieden aan vluchtende Oekraïners, kunnen zich aanmelden bij hun gemeente. De gemeenten staan samen met het Nationaal Crisiscentrum in voor de coördinatie van de huisvesting op het terrein”, zegt Sammy Mahdi, die meteen ook de hashtag #PlekVrij lanceerde.

Zijn woordvoerster voegt er nog aan toe dat iedereen vrij is om vluchtelingen uit Oekraïne op te vangen. “Je hoeft niet bang te zijn dat je illegalen onderdak zou geven. Oekraïners mogen vrij ons land binnen. Ze hebben zelfs geen inreisvisum nodig. Ze mogen vrij binnenkomen en hier negentig dagen blijven.”

HOE GAAT DAT DAN CONCREET, EEN VLUCHTELING OPVANGEN?

Het gaat momenteel allemaal snel en nog niet alles is uitgeklaard. Maar allicht kunnen Oekraïners in Vlaanderen voor langere duur worden opgevangen volgens de formule ‘Melding Tijdelijk Wonen’. Dat is een mogelijkheid die sinds 2016 bestaat om vrije ruimtes in je eigen woning te gebruiken om erkende vluchtelingen te huisvesten.

Na de melding creëert je gemeente drie jaar lang een ondergeschikt adres binnen je eigen woning, waarop de vluchteling zich apart kan domiciliëren. Zowel jij als je inwoner worden daardoor als alleenstaanden gezien, waardoor je geen van beide inkomens verliest wegens samenwonen.

De voorwaarden voor het maken van een melding zijn vrij eenvoudig:

De kamer die je verhuurt (je mag een vergoeding vragen) of aanbiedt, maakt deel uit van je eigen woning, je mag dus geen vrijstaande garages of bijgebouwen verhuren/aanbieden. Een aparte badkamer of keuken zijn niet nodig, je mag je eigen badkamer of keuken delen met je inwoner.

Je mag maar één alleenstaande, één koppel of één gezin huisvesten. Je mag dus niet twee vrije ruimtes verhuren/aanbieden aan twee aparte inwoners.

De vrije ruimte die je verhuurt/aanbiedt, mag niet groter zijn dan één derde van je eigen woning, gedeelde ruimtes niet inbegrepen. Je moet dus nog voldoende ruimte hebben voor jezelf.

Meer inlichtingen vind je op de website van woninggezocht.be.

KAN IK VIA HET RODE KRUIS HELPEN?

Jan Potté van Rode Kruis Vlaanderen is er zeer duidelijk in: “Op dit moment - maar dat kan snel veranderen - kan je ons enkel helpen met een financiële gift op ons rekeningnummer BE53 0000 0000 5353met vermelding Oekraïne.”

“Wij staan dagelijks in contact met de Rode Kruis-afdelingen in zowel Oekraïne zelf als in de buurlanden. Van die afdelingen horen we wat er nodig is: geld”, zegt Potté. “Geld om medicijnen, water, voedsel en tenten te kopen. Die middelen zijn - zeker in de buurlanden - nog ruimschoots voorhanden. In Oekraïne worden ze schaars, maar via de humanitaire corridors kunnen die hulpmiddelen vanuit de buurlanden wel tot in Oekraïne zelf geraken.”

LEES OOK. “Woedende Poetin reageert zich af op directe omgeving”: welke uitweg ziet de Russische president nog?

Jan Potté herhaalt nogmaals dat er “voorlopig” geen vraag is naar materiële hulpmiddelen. “Voorlopig is daarvoor geen plaats in de Rode Kruis-opslagplaatsen in Oekraïne en de buurlanden. Want ook daar - vooral in Polen en Roemenië - is al een grote solidariteit op gang gekomen, met hulpgoederen.”

Van zodra er toch vragen komen naar nog meer materiële hulpmiddelen, zal Rode Kruis Vlaanderen dat meteen laten weten. Weet wel dat er een reële kans is dat met jouw Rode Kruis-steun ook Russische soldaten worden geholpen. “Het Rode Kruis is neutraal”, zegt Jan Potté. “Bovendien heeft volgens het internationaal humanitaire recht elke persoon in nood recht op hulp. Dus ja, het Rode Kruis zal ook Russische soldaten helpen. Maar voor zover wij weten, was dat voorlopig nog niet het geval.”

IK HEB AL MIDDELEN INGEZAMELD EN WIL ZE ZELF BRENGEN

Voor wie toch zelf al een inzamelactie opzette en goederen naar het oorlogsgebied wil brengen, heeft Jan Potté een paar tips. “Zorg dat voor je vertrekt, je ginds ter plaatse al een contact hebt. Zodat je ten eerste weet welke goederen ze juist nodig hebben én waar je ze naartoe kan brengen.”

“Vergewis je ervan welke grensovergangen je zal nemen en welke grensformaliteiten er wachten om je goederen daar binnen en weer buiten te krijgen”, stelt Potté. “Maar belangrijkst van al: besef heel goed dat je naar een oorlogsgebied gaat. De oorlog kan bijzonder brutaal zijn en zeer onvoorspelbaar.”

IK ZAMELDE GOEDEREN IN, MAAR DURF ZELF NIET NAAR OEKRAÏNE

“Dan bent u bij ons aan het juiste adres”, zegt Sven Geerts van transportfirma Corneel Geerts. “Want wij rijden straks naar Oekraïne met hulpgoederen. Het initiatief kwam er na een telefoontje met onze medewerkers in Kiev. Hun burelen zijn gebombardeerd en toch willen ze een hulpactie opzetten voor hun medemensen daar.”

De Kiev-medewerkers stuurden een lijstje door met de meest dringende goederen, die Vlaanderen dus mag inzamelen: warme kledij, dekens, voorschriftvrije medicatie, houdbaar voedsel, oude fiets- of motorhelmen (“tegen de vallende brokstukken na een bombardement”) en zaklampen. Al die goederen kunnen naar drie Vlaamse Corneel Geerts-depots gebracht worden: Bijkhoevelaan 18 in 2110 Wijnegem, Scheepstraat 2 in 3630 Maasmechelen of Wellingstraat 109 in 8730 Beernem.

“Mensen hebben alle tijd om die goederen bij ons binnen te brengen”, zegt Sven Geerts. “Van zodra de eerste vrachtwagen volzit - daar kan 20 ton hulpgoederen in - vertrekt hij naar Oekraïne. Via de humanitaire routes geraken ze dan wel in Kiev.” Hier vind u meer info over deze actie.