Vincent Van Quickenborne: “Voor gedetineerden die niet geïnterneerd werden en toch psychiatrische problemen hebben, zijn er geen geschikte instellingen.” 

Vincent Van Quickenborne: “Voor gedetineerden die niet geïnterneerd werden en toch psychiatrische problemen hebben, zijn er geen geschikte instellingen.” ©  BELGA

Minister Van Quickenborne over vrijlating Dave De Kock na dodelijke mishandeling van peuter: “Een absurde situatie”

Minister van Justitie Vincent Van Quickenborne (Open Vld) zegt dat justitie vandaag al beter uitgerust is om ex-gedetineerden beter op te volgen dan toen Dave De Kock in 2010 werd veroordeeld. Hij roept zijn collega’s van Welzijn en Volksgezondheid wel op om meer plaatsen te creëren voor gedetineerden in psychiatrische instellingen. “Dat is iets wat justitie niet alleen kan doen.”

Hannes Cattebeke

Dave De Kock werd in 2010 veroordeeld tot tien jaar cel voor de dodelijke mishandeling van zijn 2-jarige stiefzoon Miguel. De tien jaar celstraf die hij daarvoor kreeg, zat hij volledig uit, waarop hij in 2018 vrijkwam. Zónder voorwaarden.

Is het niet vreemd dat zo iemand na tien jaar zonder veel begeleiding het vrije leven kan instappen?

“Vandaag is het in elk geval veel minder waarschijnlijk dat dat zou gebeuren. Voor deze zaak uit 2010 was ze nog niet van toepassing, maar in 2012 is de terbeschikkingstelling uitgebreid, die voordien alleen gold voor nog zwaardere feiten. Daarmee kunnen we mensen ook na hun gevangenisstraf nog tot vijftien jaar opvolgen en voorwaarden opleggen. In het nieuwe strafwetboek dat we aan het schrijven zijn, zullen we de mogelijkheden van dat instrument zelfs nog uitbreiden, maar daarover is het overleg met experts nog aan de gang. ”

LEES OOK. Vier dagen lang verzon Dave De Kock smoesjes, ook zijn vriendin was niet eerlijk: reconstructie van de verdwijning van Dean (4) (+)

Blijkbaar is er voor De Kock wel meermaals gevraagd om psychiatrische hulp, maar is die er nooit gekomen?

“Toen hij in de gevangenis van Tilburg zat, heeft hij veelvuldig gevraagd om een psychiatrische behandeling (dat was een van de voorwaarden die de strafuitvoeringsrechter hem oplegde als hij vervroegd wilde worden vrijgelaten, red.). Hij heeft die vraag meerdere keren gesteld aan Belgische instellingen, maar geen enkele had plaats voor hem.”

Waarom is die opvang er niet?

“We hebben de voorbije jaren met justitie heel zwaar ingezet op forensische centra om geïnterneerden te kunnen behandelen in een veilige omgeving. Er komen in de gevangenissen ook 200 extra begeleiders. Maar voor gedetineerden die niet geïnterneerd werden – dus toerekeningsvatbaar werden verklaard – en toch psychiatrische problemen hebben, zijn er geen geschikte instellingen. Dat is iets wat justitie niet alleen kan doen. Wij moeten roeien met de riemen die we hebben.”

LEES OOK. Dave De Kock had “geen schuldbesef” bij veroordeling in 2008 voor dood peuter: “Zijn acties waren sadistisch” (+)

Wie moet dat dan wel doen?

“Dat gaan we samen doen met mijn collega van Volksgezondheid en de ministers van Welzijn in de deelstaten. Ik kan begrijpen dat zij als politici de keuze maken om binnen de geestelijke gezondheidszorg eerst de wachtlijsten aan te pakken van mensen met een beperking, jongeren en ouderen. Gedetineerden zijn veel minder populair om plaatsen voor te creëren. Maar ook voor de veiligheid van onze samenleving is het van belang om hiervan werk te maken.”

Hoe vaak komt het advies en de vraag om iemand onder voorwaarden onder te brengen in een psychiatrie?

“Ik kan daar geen cijfer op kleven. Maar er zijn zo’n twintig uitspraken per jaar waarin na de celstraf een terbeschikkingstelling volgt. Ik wil er ook op wijzen dat justitie voor De Kock wel een andere oplossing heeft gezocht: voor zijn drugsverslaving heeft hij in Ruiselede het traject goed doorlopen. Er waren toen alleszins geen aanwijzingen dat hij opnieuw strafbare feiten zou plegen. Ook het laatste jaar van zijn gevangenschap, dat hij uitzat met een enkelband, is zo goed als probleemloos verlopen.”

LEES OOK. Dood van Dean zou vermeden zijn met beter beleid, vindt psychiater: “De minister verschuilt zich achter slechte excuses”

Doordat hij zijn straf helemaal moest uitzitten, konden hem bij zijn vrijlating wel geen voorwaarden worden opgelegd.

“Dat is inderdaad een absurde situatie. Als hij voorwaardelijk had kunnen vrijkomen, hadden we hem langer kunnen begeleiden dan dat nu het geval is geweest. Met ons detentieplan zal daar verandering in komen. In de gevangenis van Haren (die eind dit jaar opengaat, red.) zal 60 procent van het personeel bestaan uit detentiebegeleiders. Zij zullen de gedetineerden een op een kunnen begeleiden en ook betere adviezen kunnen geven over het aangewezen traject voor iemand binnen en buiten de gevangenis.”

Wat vindt u van een totaal omgangsverbod met kinderen voor wie veroordeeld wordt na zware kindermishandeling, zoals N-VA voorstelt?

“Dat kan perfect deel uitmaken van een terbeschikkingstelling. De rechter kan dat vandaag al opleggen als voorwaarde.”

LEES OOK. Na dood van kleuter Dean (4): N-VA wil volledig omgangsverbod met kinderen na veroordeling voor zware kindermishandeling

Vastgoed

Auto's in de kijker

Jobs in de regio