Het M HKA opende in 1987 in een verbouwde entrepot in de Leuvenstraat. Over een aantal jaren verhuist het museum naar een nieuwbouw een beetje verder op de Waalsekaai. 

Het M HKA opende in 1987 in een verbouwde entrepot in de Leuvenstraat. Over een aantal jaren verhuist het museum naar een nieuwbouw een beetje verder op de Waalsekaai. ©  Dirk Kerstens

Stad stelt RUP op, Vlaanderen zoekt architect: “Nieuw M HKA wordt open en robuust gebouw”

Antwerpen -

Het zal nog jaren duren, maar er komt een nieuw Museum van Hedendaagse Kunst Antwerpen. Stad Antwerpen gaat een specifiek ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) voor het museumproject uitwerken en Vlaanderen organiseert een nieuwe architectuurwedstrijd. “Het wordt een open, robuust en beeldbepalend gebouw”, maken beleidsmakers zich sterk.

Frank Heirman

Vlaanderen, de Stad Antwerpen en M HKA hebben het bouwdossier voor een nieuw museumgebouw opnieuw in gang gezet. De kunstinstelling verhuist, zoals eerder al vastgelegd, van de Leuvenstraat naar de plaats waar nu nog het Hof van Beroep staat. De eerste studies dateren al van 2013, tot vorig jaar de Vlaamse regering besloot dat alles opnieuw moest worden gedaan. Juryleden geraakten het niet eens of het Japanse Sanaa dan wel het Britse Caruso st John Architects het beste bouwvoorstel hadden gedaan. Er rezen bovendien twijfels over de hoogte en de kostprijs en of aan alle voorwaarden wel zou worden voldaan.

“De ambities zijn niet verminderd, integendeel”, gelooft Jan Jambon (N-VA), Vlaamse minister-president en minister voor Cultuur. “De context is veranderd. We hebben een open, uitnodigend en toegankelijk gebouw nodig dat een zo breed mogelijk publiek kan aanboren. Achter de schermen moet het gebouw bovendien fungeren als een internationale wetenschappelijke onderzoeksinstelling.”

Om het nieuwe museum neer te zetten gaat de Vlaamse Bouwmeester begin 2022 een nieuwe architectuurwedstrijd uitschrijven. Daarin wordt expliciet gevraagd naar kwalitatieve excellentie, ook op het gebied van duurzaamheid en digitale werking. “Het is de bedoeling dat we in een vroeg stadium een bouwteam samenstellen waarin architecten, ingenieurs en aannemers intensief in dialoog gaan. Deze werkwijze hebben we al succesvol getest in kleine bouwprojecten, nu gaan we ze toepassen op een groot dossier”, zegt Jan Jambon, die hoopt dat ook Vlaamse architecten de uitdaging aangaan.

De Stad Antwerpen stelt nog dit jaar een studiebureau aan dat een specifiek ruimtelijk uitvoeringsplan voor het museumproject gaat uitwerken, in nauwe samenspraak met de buurt. “Het museum moet een robuust architecturaal beeldbepalend gebouw in onze stad worden, dat zich in de hoogte zal onderscheiden”, duidt Annick De Ridder (N-VA), schepen van Stadsontwikkeling. “Het wordt ook een heel open gebouw met een expliciete forumfunctie, in tegenstelling tot de gesloten gevels van het huidige M HKA en het Hof van Beroep.”

Moeilijkste

Bart De Baere, directeur van het M HKA gelooft dat het deze keer wel zal lukken. “Een museum bouwen is het moeilijkste wat er is, veel complexer dan een kunsthal of cultureel centrum. Het huidige M HKA is in het beste geval een kunsthal, geen museum. Met museumbouw hebben we bij ons geen ervaring, tenzij het MAS en enkele straffe renovaties. Het is hoopgevend dat we in de nasleep van de coronacrisis in Vlaanderen weer vooruit kunnen denken.”

Het nieuwe museum komt er, daar maken alle beleidsmakers zich sterk voor. Voorlopig minder zeker zijn timing en budget, al wordt er zoals in vorige studies een bedrag van 60 tot 100 miljoen euro naar voren geschoven. Als alles volgens plan verloopt, kan eind 2023 het nieuwe RUP klaar zijn en kan in 2024 het Hof van Beroep worden gesloopt. Aansluitend kan dan de nieuwbouw beginnen, die zeker enkele jaren zal duren.

www.muhka.be