Officieel: Democraten veroveren meerderheid in Huis, Republikeinen behouden Senaat

Print

Tientallen miljoenen Amerikanen hebben dinsdag hun stem uitgebracht in de eerste grote verkiezingen sinds het aantreden van president Donald Trump. De resultaten wijzen niet op de grote Democratische overwinning - de ‘blue wave’ - die verwacht werd, maar toch konden de Democraten vrij eenvoudig de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden veroveren. De Senaat blijft dan weer in Republikeinse handen, wat betekent dat president Trump de komende twee jaar moet leven met een zogenaamd ‘split Congress’.

Huis van Afgevaardigden

In het Huis van Afgevaardigden moeten alle zetels worden herverdeeld, het zijn er in totaal 435. De Republikeinen hadden 240 zetels, de Democraten 195, en er zijn 218 zetels nodig voor een meerderheid. Voor de Democraten betekende dit concreet dat ze 23 zetels extra moesten winnen.

(Lees verder onder de video)

Democraten vieren overwinning in Huis van Afgevaardigden Video: Reuters

Rond 8 uur hadden ze al 26 extra zetels binnengehaald, wat wil zeggen dat de Democraten de meerderheid hebben veroverd. Omstreeks 9 uur Belgische tijd was het ook officieel toen de Democraten hun 218de zetel definitief binnenhaalden. Van 24 verkiezingen is de uitslag nog niet definitief. Volgens analisten zou de Democratische meerderheid in het Huis daarom zelfs nog vrij groot kunnen worden: momenteel lijken ze af te stevenen op 228 zetels (tegenover 207 voor de Republikeinen).

‘Morgen zal een nieuwe dag zijn in Amerika’, speechte de Democratische voorzitter in het Huis Nancy Pelosi, die opriep tot samenwerking met de Republikeinen. ‘We hebben genoeg van de verdeeldheid. Het Amerikaanse volk wil vrede. Ze willen resultaten.’

Officieel: Democraten veroveren meerderheid in Huis, Republikeinen behouden Senaat
Foto: EPA-EFE

Het Congres mag een recordaantal vrouwen - vooral Democraten - verwelkomen. Democrate Alexandria Ocasio-Cortez wordt de jongste vrouwelijke Congreslid uit de Amerikaanse geschiedenis. De 29-jarige uit de Bronx won haar verkiezing in New York gewonnen van de Republikein Anthony Rappas. Ocasio-Cortez, die een Puerto Ricaanse moeder en Amerikaanse vader heeft, was een van de grote verrassingen bij de voorverkiezingen. Ze stootte de veteraan Joe Crowley van de troon, die al twintig jaar in het Congres zetelde voor het veertiende district in New York.

In Kentucky raakte het Republikeinse Congreslid Andy Barr herverkozen. Zijn Democratische uitdaagster Amy McGrath, een ex-piloot van gevechtsvliegtuigen, is er niet in geslaagd zijn zetel in het Huis van Afgevaardigden af te snoepen. De zetel in Kentucky werd gezien als een van de zetels die mogelijk zou kantelen van Republikeinen naar Democraten.

Rashida Tlaib uit Michigan en Ilhan Omar uit Minnesota worden de eerste moslimvrouwen in het Congres. Rashida Tlaib is Palestijns-Amerikaans. In 2016 werd ze uit een Trump-rally gezet omdat ze vragen riep naar Trump. Ilhan Omar, die uit Somalië afkomstig is en opgroeide in een Keniaans vluchtelingenkamp, is in Minnesota verkozen tot Congreslid.

Republikein Greg Pence, de broer van vicepresident Mike Pence, wint in de staat Indiana een zetel in het Huis van Afgevaardigden. De zetel was van 2003 tot 2013 nog in handen van zijn broer.

Officieel: Democraten veroveren meerderheid in Huis, Republikeinen behouden Senaat
Senator Ted Cruz houdt uitdager O’ Rourke af en wint in Texas. Foto: Photo News

Senaat

Rond 04.30 uur hadden de Republikeinen de nodige vijftig Senaatszitjes gehaald om een meerderheid in de Senaat te verzekeren. Het is enkel nog wachten hoe groot die Republikeinse meerderheid zal worden. Tot nu toe is die erg nipt: 51 tegen 49. De Democraten hebben al twee zetels verloren aan de GOP: die van North Dakota en die van Indiana.

De Republikein Mike Braun uit Indiana heeft senator Joe Donnelly verslagen, zo blijkt uit exitpolls. De zetel werd gezien als cruciaal voor de Democraten om een meerderheid in de Senaat te veroveren. Republikein Kevin Cramer haalde het in North Dakota van Democrate Heidi Heitkamp.

De Republikeinse Marsha Blackburn heeft in Tennessee de Senaatszetel kunnen verzilveren. Blackburn is aartsconservatief, verdedigster van de pro-lifebeweging en een keiharde zakenvrouw. Zij haalde het van de gematigde Democratische ex-gouverneur Phil Bredesen. Zangeres Taylor Swift, die opgroeide in Tennessee, had tijdens de campagne laten weten dat ze Blackburn zeker niet zou steunen vanwege haar controversiële standpunten.

Republikein Ted Cruz wint de Senaatszetel in Texas, zo berichten verschillende Amerikaanse media. Het was een nek-aan-nek-race met de Democraat Beto O’Rourke. Texas is een bolwerk van conservatieven.

(Lees verder onder de video)

Ted Cruz houdt uitdager O’Rourke af en wint in Texas Video: Reuters

De Democraat Joe Manchin uit West Virginia behoudt zijn zetel in de Senaat. Dat is een opsteker voor de Democraten, nadat president Donald Trump in 2016 met meer dan 42 procentpunt verschil had gewonnen van Hillary Clinton in die staat. Manchin was de enige Democraat die stemde voor de benoeming van de omstreden kandidaat-rechter voor het Hooggerechtshof Brett Kavanaugh. Van de vijf Congresleden uit West-Virginia is Manchin nog de enige Democraat.

Bernie Sanders is herverkozen als senator voor de staat Vermont. Sanders zetelt er als onafhankelijke. Bij de jongste presidentsverkiezingen nam hij Sanders het nog op tegen Hillary Clinton, bij de voorverkiezingen in de Democratische Partij.

Clintons running mate voor de presidentsverkiezingen van 2016, Tim Kaine, werd eveneens herverkozen in de Senaat in Virginia, zo blijkt nog uit de exitpolls.

President Trump sprak op Twitter van “een enorm succes” en bedankte de kiezers.

Officieel: Democraten veroveren meerderheid in Huis, Republikeinen behouden Senaat
Democraat Jared Polis wordt de eerste openlijk homoseksuele gouverneur ooit in de VS. Foto: REUTERS

Gouverneurs

De Amerikanen moesten ook 36 nieuwe gouverneurs kiezen. De Democraten veroveren in een aantal staten het gouverneursambt op de Republikeinen. Zo krijgt Colorado de eerste openlijk homoseksuele gouverneur ooit. Maar de Republikeinen hebben ook een paar mooie zeges geboekt.

In vier staten veroveren de Democraten het gouverneurschap op de Republikeinen: Illinois, Michigan, New Mexico en Kansas. Dat laatste is opvallend, want Kansas wordt beschouwd als een staat waar de Republikeinen sterk staan. Maar de erg conservatieve Kris Koback moest de duimen leggen tegen Laura Kelly.

De opvallendste zege is misschien die van de Democraat Jared Polis die in Colorado wint, volgens de exitpolls. Hij wordt zo de eerste openlijk homoseksuele gouverneur ooit in de VS. Polis nam het op tegen de Republikein Walker Stapleton. Hij spreekt maar weinig over zijn privéleven, maar de media zien hem wel als een onderdeel van de ‘rainbow wave’ van LGBTQ-kandidaten op verschillende niveaus bij de midterms.

Maar dat betekent niet dat de Democraten overal winnen, zeker niet. In belangrijke staten gaat de zege naar de Republikeinen: Ohia en Florida bijvoorbeeld. Dat zijn swingstates die over twee jaar belangrijk gaan zijn bij presidentsverkiezingen.

De Democraat Andrew Gillum wordt dus niet de eerste zwarte gouverneur van Florida. Hij aanvaardt de overwinning van Republikein Ron DeSatnis, die door president Trump gesteund werd. Trump noemde Gillum ‘een dief’, ‘een socialist’ en iemand die ‘de burgemeester is van het slecht bestuurde Tallahassee, naar het schijnt een van de meest corrupte steden in het land’. De FBI voert inderdaad een onderzoek naar corruptie in het stadsbestuur, maar Gillum zelf wordt niet genoemd.

DeSantis noemde zich tijdens de campagne zelf een “pitbull-verdediger van Trump”. De Republikeinen leveren al twee decennia de gouverneur in Florida.

Een andere strijd waar naar werd uitgekeken is die in Georgia. Stacey Abrams kon daar geschiedenis schrijven. Als de Democrate de race kon winnen van Republikein Brian Kemp, werd ze de eerste zwarte vrouwelijke gouverneur in de geschiedenis van de Verenigde Staten.

Maar de kans lijkt klein, want volgens de voorlopige uitslagen wint Brian Kemp de race met 53 tegen 47 procent.

Officieel: Democraten veroveren meerderheid in Huis, Republikeinen behouden Senaat
Foto: REUTERS
MEEST RECENT