België heeft felbegeerde zitje in VN-Veiligheidsraad beet

Foto: Hollandse Hoogte / Hollandse Hoogte

België heeft felbegeerde zitje in VN-Veiligheidsraad beet

Print

Ons land zetelt vanaf 2019 twee jaar lang in de VN-Veiligheidsraad, het hoogste orgaan binnen de Verenigde Naties. De 193 lidstaten op het hoofdkwartier in New York stemden vrijdagnamiddag over welke twee landen de vrijgekomen zitjes binnen onze regionale groep zouden mogen innemen. De kans was erg klein dat het nog zou mislopen, want Duitsland en België waren de enige kandidaten. Ze moesten wel twee derde van de leden overtuigen, maar dat bleek geen probleem.

De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties heeft als belangrijkste mission statement het handhaven van de internationale veiligheid en vrede. Het orgaan bestaat uit vijftien leden. De Verenigde Staten, Rusland, China, het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk zijn de permanente leden en hebben vetorecht. Daarnaast zijn er tien leden zonder vetorecht, die telkens voor een termijn van twee jaar worden verkozen door de Algemene Vergadering van de VN.

België en Duitsland maken deel uit van de regionale groep “West-Europese landen en andere”, die recht heeft op twee zetels binnen de Veiligheidsraad. Het is overigens niet de eerste keer dat België het tot de Veiligheidsraad schopt. In het verleden maakte België - een van de stichtende landen van de Verenigde Naties, dat met Paul-Henri Spaak de eerste voorzitter van de Algemene Vergadering leverde - al vijfmaal deel uit van de club. De laatste keer nog in de periode 2007-2008. De beslissing om een gooi te doen naar het lidmaatschap, dateerde al van 2009 en werd genomen door de toenmalige regering onder leiding van Herman Van Rompuy.

Werk van lange adem

De campagne was dan ook een werk van lange adem. De slogan “Consensus smeden, bouwen aan vrede” moest een van de grote Belgische troeven uitspelen. De achterliggende gedachte luidt dat we een land zijn dat gepokt en gemazeld is in het zoeken naar compromissen. Op het internationale podium komt daar bovenop dat we het algemene belang vooropstellen en niet vertrekken vanuit een nationale agenda. Het lidmaatschap zou een mooie impuls zijn voor het imago van ons land en voor de diplomatie.

Het Midden-Oosten, Syrië, de relatie tussen Rusland en Oekraïne, Noord-Korea,... Het ziet er naar uit dat de grote thema’s van het moment de komende twee jaar ook nog de agenda voor een groot stuk zullen bepalen. Maar deel uitmaken van de club kan de kans bieden ook andere, minder voor de hand liggende onderwerpen naar voren te schuiven. België kan bijvoorbeeld bogen op expertise als het gaat om Centraal-Afrika - een dossier dat minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders geregeld op de agenda van de vergadering met zijn Europese ministers probeert te plaatsen.

Bruggen slaan

“Het zit in ons nationaal DNA om bruggen te slaan om oplossingen te vinden die alle partijen tevreden stellen”, licht premier Charles Michel toe. “Het is in deze geest dat we constructieve en innovatieve oplossingen willen vinden om de spanningen te verminderen in een aantal actuele internationale kwesties, zoals de Iraanse nucleaire kwestie, het Israëlisch-Palestijnse conflict en de spanningen tussen Rusland en het Westen, om er maar een paar te noemen. Onze acties zullen zich toespitsen op het bevorderen van de vrede, het verdedigen van de mensenrechten, het ondersteunen van duurzame ontwikkeling en het tot stand brengen van consensus”.

De Belgische regering keek niet op een inspanning om de Belgische kandidatuur in de markt te plaatsen. Naast de campagne zelf werd bij heel wat bilaterale gesprekken en ontmoetingen met buitenlandse staats- en regeringsleiders steun gezocht voor het zitje. Premier Michel wijst er zelf op dat hij sinds zijn aantreden 48 landen heeft bezocht en meer dan 200 bilaterale gesprekken had. Tijdens een recente ontmoeting met Antonio Guterres, de secretaris-generaal van de VN, heeft de premier nog de voordelen van de Belgische kandidatuur gewezen.

Minister Reynders trok eind 2016 zelfs naar Fiji en zette zijn schouders onder een conferentie over biodiversiteit en oceanen, wat alleszins geen kwaad kan om de kleinere microstaten - die de gevolgen van de klimaatopwarming bijna dagelijks zien - aan je zijde te scharen. Ook onze koning Filip en koningin Mathilde zakten onlangs nog af naar New York om deel te nemen aan een charmeoffensief.

Oorspronkelijk was er nog een derde kandidaat voor een zetel binnen dezelfde regionale groep van ‘West-Europese landen en anderen’. Begin vorige maand haakte Israël echter af, wat de Belgische kansen aanzienlijk vergrootte, naar verluidt omdat het land aanvoelde het onderspit te moeten delven. Israel had nog nooit een zetel in de Veiligheidsraad. Duitsland zetelde er al vijf keer in.

MEEST RECENT