© Siebe Swart

België bengelt onderaan in onderzoek naar ‘uitdagingen’ zoals de vergrijzing en het milieu en krijgt daarvoor kritiek

Ons land heeft in de Europese Unie het op een na kleinste overheidsbudget voor onderzoek naar de “nieuwe grote uitdagingen” zoals de vergrijzing, de vraag naar hernieuwbare energie en de milieuproblematiek.

Dat blijkt uit een rapport van de Oeso (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling) naar de wetenschap, technologie en innovaties van de toekomst, dat donderdag werd gepubliceerd. De Oeso waarschuwt er in dat rapport voor dat de nieuwe uitdagingen “dringend een oplossing vragen”.

De tweejaarlijkse “Science, Technology and Innovation Outlook” (STI) van de Oeso maakt telkens een voorspelling van de grote uitdagingen waar de 35 meestal welvarende lidstaten van de organisatie een antwoord op zullen moeten vinden in de komende jaren. Voor 2016 zijn dat -weinig verrassend- de klimaatverandering en de groeiende vraag naar hernieuwbare energie, de vergrijzing, de migratiestroom en de digitalisering.

De Oeso kijkt daarnaast ook naar het budget dat de overheden van de betrokken landen investeren in onderzoek en ontwikkeling naar die nieuwe uitdagingen. Uit die cijfers blijkt dat het budget in ons land betrekkelijk laag ligt.

Enkel Zwitserland doet slechter

De Belgische overheden investeerden in 2016 5,87 procent van het totale publieke R&D-budget aan onderzoek naar gezondheids-, energie- en milieuvraagstukken. Enkel Zwitserland doet nog slechter, met amper 1,15 procent. Ter vergelijking: de 28 EU-lidstaten spendeerden gemiddeld 15,72 procent van het overheidsbudget aan dergelijk onderzoek.

Het Verenigd Koninkrijk en Luxemburg zijn de beste leerlingen in de Europese klas, met respectievelijk 26,78 en 22,54 procent. Binnen de Oeso is Canada de absolute topper, met 28,54 procent.

De Oeso waarschuwt er in het STI-rapport voor dat de overheden “dringend op zoek moeten naar oplossingen voor de nieuwe uitdagingen”, en spoort regeringen aan op zoek te gaan naar andere bronnen van financiering voor onderzoek, van bijvoorbeeld particuliere stichtingen of filantropen.

De internationale organisatie maakt wel een kleine kanttekening bij het slechte Belgische resultaat. Zo stimuleert de overheid wel steeds meer onderzoek en ontwikkeling binnen bedrijven, via belastingvoordelen, en ligt het budget voor publieke R&D naar de nieuwe uitdagingen al een stuk hoger dan de vorige jaren.