Generatie2018: Politiecommisaris: “We hebben nog een weg af te leggen op gebied van racisme”

Yassine Boubout en Seppe Plasman vuren hun vragen af op korpschef Serge Muyters. Foto: FRederik BEyens

Jongeren interviewen Antwerps politiechef Serge Muyters

Generatie2018: Politiecommisaris: “We hebben nog een weg af te leggen op gebied van racisme”

Print

Is de Antwerpse politie te streng voor jongeren? Wat onderneemt de leiding van het korps tegen racisme en discriminatie? Met de resultaten van onze enquête Generatie2018 in de hand vuren twee jongeren hun vragen af op korpschef Serge Muyters.

 


35.000 Antwerpse jongeren die nu tussen 15 en 21 jaar oud zijn, trekken in 2018 voor het eerst naar de stembus. Waar leggen zij hun prioriteiten? Wat als ze de rol van de burgemeester mogen opnemen? Hoe leven en leren ze, en hoe goed voelen ze zich in hun omgeving? Volg nog tot woensdag het hele dossier Generatie2018 in Gazet van Antwerpen, en hier via www.gva.be/generatie2018.


 

Onze twee gelegenheidsinterviewers genieten van het panoramische uitzicht hoog in de politietoren aan de Oudaan, terwijl de korpschef poseert voor de fotograaf. “Als hij hier staat, moet hij het gevoel hebben dat de stad een beetje van hem is”, zegt Yassine.

Een dik uur lang staat de chef van het grootste politiekorps van Vlaanderen onze twee jongeren te woord. Hij gaat geen vraag uit de weg en slaagt erin om hun drempelvrees al snel weg te nemen. “Zeg maar wat jullie willen weten”, nodigt hij hen uit.

Er is veel sprake van racisme bij de Antwerpse politie. Wat doet u daaraan?

Serge Muyters: Sinds 2013 volgen we twee verschillende nieuwe trajecten: één voor racisme binnen het korps en één voor racisme erbuiten. We hebben ook onze cel Diversiteit uitgebreid. We proberen onze mensen beter te leren omgaan met diversiteit, want vooral oudere politiemensen zijn daar niet mee opgegroeid zoals jullie. De opleiding duurt een week. Ik heb zelf ook een deel gevolgd en ik moet zeggen dat ik er veel van heb opgestoken. We boeken vooruitgang, maar het feit dat er nog steeds problemen op het gebied van racisme en discriminatie tot bij mij komen, zou niet mogen. We hebben dus nog een weg af te leggen.

Is de diversiteit in het korps niet te beperkt?

Serge Muyters: Sinds deze week mogen we onze mensen zelf rekruteren en hoeft dat niet meer te gebeuren via de federale politie. Dat is een grote stap vooruit, want nu kunnen we jonge mensen zelf warm maken voor een job bij de politie en meer mensen aanwerven uit Antwerpen. Dat is belangrijk, want het korps zou een betere afspiegeling moeten worden van de Antwerpse bevolking. In de stad is 30 procent van allochtone origine terwijl 4 procent van het korps buitenlandse roots heeft. Ik vind trouwens de term allochtone origine altijd vreemd klinken. Zijn we niet allemaal gewoon Antwerpenaars?

Jongeren klagen over de vele controles en over de ruwe behandeling. Welke instructies geeft u?

Serge Muyters: ‘Blijf altijd hoffelijk, maar wees kordaat wanneer het moet.’ Dat wij in bepaalde omstandigheden vaker bepaalde mensen controleren, heeft te maken met het recente verhoogde dreigingsniveau voor terrorisme. Op de lijsten van mensen die wij moeten controleren staan nu eenmaal vaak Arabische namen. Brave jongeren met een kleurtje zijn daar helaas soms het slachtoffer van.

Ik ben eens gecontroleerd in het Wijnegem Shopping Center en kreeg meteen een wapen voor mijn neus.

Serge Muyters: Dat is in een andere politiezone gebeurd, dus over de grond van die zaak kan ik me niet uitspreken. In die periode werden voortdurend incidenten gemeld en was de nervositeit in de verschillende korps groot en zo kan het zijn dat ook wij fouten maken. We zijn tenslotte ook mensen, he. Maar als we fout zijn, moeten we dat toegeven en ons verontschuldigen.

Met welke kernwaarden benadert u de jongeren in het algemeen?

Serge Muyters: Wij hebben een deontologische code met bijna honderd punten die voorschrijft hoe we ons moeten gedragen. Integriteit dragen we hoog in het vaandel. Daarnaast hanteren we in het Antwerpse korps nog drie extra begrippen: uniform, dynamisch en kleurrijk. ‘Uniform’ betekent dat we ons in dezelfde omstandigheden hetzelfde moeten gedragen, zodat ons optreden consequent en herkenbaar is. ‘Dynamisch’ wil zeggen dat we niet afwachten, maar actie ondernemen. En ‘kleurrijk’, daar hebben we het al over gehad.

Behandelt u jongeren strenger of toleranter dan volwassenen?

Serge Muyters: Met de jeugdbrigade en de cel Jongerencriminaliteit proberen we jongeren op het goede pad te krijgen en samen met het parket en de sociale sector hun gezinssituatie te verbeteren. We besteden ook speciale aandacht aan jongeren op de politieschool. Onze mensen moeten steeds begrip tonen, maar als dat na lang proberen niet lukt, moeten ze wel terugvallen op hun machtspositie.

Er is meer blauw op straat, maar staat de politie wel dicht genoeg bij de mensen?

Serge Muyters: We hebben onze wijkwerking niet afgebouwd, er zijn 650 politiemensen actief in de wijken. En er is ook nog onze mobiele eenheid. Ik denk dat we nog nooit zo dicht bij de burger hebben gestaan. Het doet me trouwens plezier dat uit de enquête van de krant blijkt dat de meeste jongeren ons optreden waarderen. Ook uit onze eigen cijfers blijkt dat het aantal klachten meevalt. Eén of twee klachten tegenover honderden interventies, dat is niet slecht. Is dat tegenwoordig een gewone of een grote onderscheiding? (lacht)

Als skater hoor ik veel klachten over het optreden van de politie tegen zogenaamde overlast. Bestaat daar een vaste procedure voor?

Serge Muyters: Nee, alles heeft te maken met de juiste inschatting die onze mensen zouden moeten kunnen maken. Ze zouden moeten weten waar je mag skaten en waar niet. Foute reacties komen vaak voort uit onwetendheid. Maar ook daaraan wordt gewerkt via onze opleidingen. En uit de politiecodex (GAS-wet) zijn de absurditeiten inmiddels geschrapt. Er wordt nu ook heel wat minder geverbaliseerd.

Waarom blijft het na een klacht tegen de politie vaak maanden stil?

Serge Muyters: Elke klacht krijgt feedback. Maar soms moet er een onderzoek worden gevoerd, wat veel tijd in beslag kan nemen. In enkele tientallen gevallen per jaar volgt er een tuchtsanctie.

Kan de politie niet méér samenwerken met jongeren?

Serge Muyters: Dat doen we al geregeld. Voor de studenten bijvoorbeeld hebben we nu een campusagent en een Twitteraccount. En ik ga binnenkort ook kijken in New York, waar de politie een uitgebreid programma heeft voor samenwerking met jongeren.

Hoe zou u jongeren oproepen om te solliciteren bij het korps?

Serge Muyters: Het is nu hét moment, want we zijn net met een rekruteringscampagne gestart. Ga naar onze website politieantwerpen.be en kijk of het iets voor jou is. Zelf ben ik 26 jaar geleden begonnen en ik heb er nog geen dag spijt van gehad. Je kan heel veel meemaken, er zijn veel doorgroeimogelijkheden en de job wordt niet slecht betaald. Doen! Want we zoeken gedreven, jonge, bekwame en diverse mensen om deze stad veilig en bruisend te houden.

 

Onze interviewers: 

Interviewer Seppe Plasman woonde eerst op het Zuid en verhuisde daarna met zijn ouders en de rest van het gezin met vier kinderen naar Kalmthout. Hij studeert toerisme & recreatiemanagement aan de Thomas More Hogeschool in Mechelen, maar zit op kot in de Antwerpse stationsbuurt. Hij is actief bij EcoKot, een project in Borgerhout dat zich inzet voor duurzaamheid. Seppe zou graag vrijwilligerswerk gaan doen in het buitenland. 

Interviewer Yassine Boubout zit in zijn laatste jaar lichamelijke opvoeding & sport. Hij groeide op bij zijn moeder en drie broers in de blokken van de Rozemaai, op de grens van Antwerpen en Ekeren. Zijn vader is onlangs gestorven. “Ik kom uit een kansarm gezin, maar toch heb ik een topjeugd gehad”, zegt hij. Yassine wil zijn diploma halen en daarna rechten gaan studeren aan de VUB. Hij is actief in het jeugdwerk en geeft workshops freerunning, een soort acrobatie op straat.

 

 

 

Enquête

Jonge Antwerpenaars voelen zich goed in hun vel. Ze zijn ronduit positief over hun buurt en hun school. Diversiteit is voor een meerderheid geen issue meer. Maar met veiligheid kan het beter.  Dat blijkt uit de resultaten van onze grootschalige enquête Generatie2018.

Aandacht voor meer veiligheid is, zo zagen we eerder al, een van de prioriteiten van de 15- tot 21-jarigen in de stad. Hoe veilig voelen ze zich dan wel? 

Zes op de tien jongeren voelen zich altijd veilig op straat. Voor een kwart van de vrouwen is dat evenwel niet het geval.   Eveneens zes op de tien jongeren zeggen dat ze het geen probleem vinden om ’s avonds alleen buiten te komen. Vooral mannen (bijna acht op de tien), inwoners van het centrum en de iets ouderen (19+) zitten in deze categorie. Meer dan een kwart (29%) vindt het wél een probleem om ’s avonds alleen over straat te lopen. Vooral inwoners van Ekeren, Merksem en Berendrecht-Zandvliet-Lillo (44%) vertrouwen het zaakje niet. En ook meer vrouwen (37%) zijn beducht voor eventuele gevaren. De meisjes onder de jongeren hebben ook meer angst om overvallen te worden (21%) terwijl die angst bij acht op de tien mannen helemaal niet leeft.

Verkeersveiligheid is een ander paar mouwen. Slechts 35 procent zegt dat het voor fietsers veilig is in Antwerpen. Bij de 15- tot 16-jarigen ligt dat percentage iets hoger (43%). 

Mijn wijk, goeie wijk
In hun onmiddellijke leefomgeving is het goed toeven, vinden de Antwerpse jongeren. Negen op de tien voelen zich thuis in hun wijk. Bijna zeven op de tien kennen ook veel mensen uit hun buurt.  Ongeveer de helft vindt dat het stadsbestuur veel doet om hun wijk aangenamer te maken. Opvallend: bij mensen met een andere nationaliteit is dat 65 procent.
Kloof in het klaslokaal
Onderwijs scoort bijzonder goed bij jong Antwerpen. Maar liefst 86 procent is tevreden over het onderwijs dat ze volgen of gevolgd hebben. Amper vijf procent is dat niet. Maar: bij jongeren met een andere nationaliteit ligt dat een pak hoger (18%). De oorzaken zijn voer voor een ander onderzoek. Feit is dat er een duidelijke kloof is tussen het welbevinden van autochtonen en allochtonen in onze klaslokalen.
Diversiteit
Er zijn te veel mensen van een andere origine in Antwerpen. Die stelling vindt slechts bij een kwart van de jongeren gehoor. Meer dan de helft (55%) vindt dat dit niet het geval is. Vooral jongeren uit de hoogste sociale groep (68%) en van Belgische origine (60%) zijn van oordeel dat er niet te veel allochtonen zijn in Antwerpen. Maar... de allochtonen zelf vinden dat meer dan gemiddeld een probleem. Bijna de helft van de jongeren met een andere nationaliteit vindt dat er te veel niet-Belgen in de stad zijn. Een verklaring zou kunnen zijn dat de Marokkaanse en Turkse jongeren die hier al geruimte tijd wonen of hier geboren zijn, de recente instroom van andere nationaliteiten (Oostblok, Centraal-Afrika, Midden-Oosten) met lede ogen aanzien. Zij zorgen bij een deel van de Antwerpenaars namelijk voor een hernieuwde opstoot van negatieve gevoelens, waar de Turkse en Marokkaanse jongeren (en hun ouders en grootouders) het slachtoffer van zijn of waren. Misschien vrezen ze – of voelen ze nu al – dat ze daar nu opnieuw meer last van zullen hebben.

 

 

 

.

Meer nieuws uit stad en rand

Vastgoed

Auto's in de kijker

Jobs in de regio