Regels voor tatoeages en piercings worden strenger

Print
18 JUNI 2009 - De wettelijke regeling voor tatoeages en piercings wordt strenger. Dat zegde minister van Volksgezondheid Laurette Onkelinx (PS) vandaag, donderdag, in de Kamer aan Katia della Faille (Open Vld) naar aanleiding van de zaak van het 'sterrenmeisje' Kimberley dat 56 sterretjes op haar gezicht getatoeëerd kreeg. In de toekomst komt er een verplichte bedenktijd vooraleer je een tattoo kan laten zetten en ook zal de grootte van die tattoo in een schriftelijke overeenkomst vooraf moeten worden beschreven. Hoe is de wettelijke regeling nu, wat zijn de problemen, welke oplossingen worden aangedragen? Een overzicht.

Kimberley Vlaeminck (18), het getatoeëerde sterrenmeisje uit Kortrijk, is een internationale hype geworden. Ze wilde drie sterretjes op haar aangezicht laten tatoeëren, maar tatoeëerder Rouslan Toumaniantz (37) van Tattoo Box zette er 56. Het meisje zegde dat ze in slaap gevallen was, maar dat verhaal is nogal ongeloofwaardig.

Toumaniantz zegde ondertussen toe om de kosten van het herstel te vergoeden, maar Kimberley vernam van haar dermatoloog dat dit herstel wel twee jaar kan duren en 10.000 euro kan kosten. De familie overweegt nu toch een gerechtelijke procedure, hoewel niet erg duidelijk is hoe zal kunnen worden bewezen dat Toumaniantz niet gewoon de wens van Kimberley heeft uitgevoerd en dat moet van artikel 1382 van het burgerlijk wetboek.

Terwijl nu de geruchten de ronde doen dat de hele zaak een stunt is van het radiostation MMM, heeft ze toch al tot gevolg gehad dat de wetgeving op de tatoeage wordt verstrengd. Hoe is alles nu geregeld?

IS TATOEEREN STRAFBAAR?

Tatoeage en piercing werden tot 26 maart 1991 als strafbare slagen en verwondingen beschouwd. Op die bewuste dag sprak het Gentse hof van beroep een tatoeëerder vrij van dit misdrijf. Het Hof zegde dat een tatoeage die technisch perfect is uitgevoerd en geen allergische letsels heeft veroorzaakt, niet kan worden gedefinieerd als een opzettelijke slag of een verwonding. Dit arrest impliceert dat de andere tatoeages wél als slagen en verwondingen kunnen worden gedefinieerd door het parket.

Professor Jan Velaers (Universiteit Antwerpen), die een boek schreef over het recht dat iedereen op zijn lichaam heeft, meent evenwel dat tatoeage nooit strafbaar kán zijn, omdat ze het lichaam niet wil aantasten maar verfraaien, en omdat ze cultureel aanvaard is. Hetzelfde geldt volgens hem voor piercing.

WAT ZEGT DE HUIDIGE REGELING?

Ondertussen zijn tatoeage en piercing geregeld door een Koninklijk Besluit van 25 november 2005. Dat regelt de hele sector.

Wie mag tattoos zetten?

* Alleen personen die erkend zijn door de minister van volksgezondheid. Kleinhandelaars in sieraden en edelsmeedwerk mogen ook piercings uitvoeren.

Om erkend te zijn moet de tatoeëerder een opleiding hebben gevolgd van minstens twintig uren. Daarin wordt les gegeven over de basisprincipes van infecties, bloedingsrisico's en besmettelijke ziekten; over de basisprincipes van toxicologie en pigmenten; over eeste hulp en algmene hygiëne; over ontsmetting en sterilisatie; over onderhoud van lokalen, meubilair, linnen en behandeling van afvalstoffen.

Wie mag getatoeëerd worden?

* Tatoeages mogen niet gezet worden op personen die duidelijk onder invloed zijn van alcohol, drugs en geneesmiddelen. En evenmin op personen die niet over hun beslissingsvermogen beschikken. Een minimumleeftijd bevat het KB niet, maar minderjarigen beschikken niet over hun beslissingsvermogen.

* Wie lijdt aan hemofilie, een vermindering van het afweersysteem, allergie, huidaandoeningen, hartkwalen of wie zwanger is, moet een arts raadplegen vooraleer een tatoeage of piercing kan worden gezet.

Onder welke voorwaarden?

* Voor de tatoeage wordt gezet moet de klant een document ondertekenen. Daarin verklaart hij dat hij akkoord gaat met de tatoeage of de piercing. Dit document vermeldt: de risico's van tatoeage en piercing als ze slecht worden uitgevoerd (hepatitis, aids, allergische reacties voor de inkten, tetanus...), de gevallen waarin een voorafgaand bezoek aan een arts nodig is, de noodzakelijke verzorging tijdens de genezing van de wonde, de bijzondere voorzorgen, de tegenaanwijzingen en de complicaties.

Ook het type verrichting, de datum, het merk en het lotnummer van de gebruikte producten moeten opgenomen zijn.

* Minderjarigen moeten een schriftelijke toestemming van hun ouders voorleggen.

* De tatoeëerder moet de klant de mogelijkheid geven om na te denken en op een latere datum terug te komen.

* De tatoeëerder moet een schriftelijk document uithangen in zijn wachtzaal waar alles op staat.

* Hij moet wegwerphandschoenen gebruiken en vooraf zijn handen wassen. Hij moet ook een lijst met hygiënische aanbevelingen afgeven.

* De tatoeëerder mag alleen gebruik maken van verdovende middelen onder de vorm van crèmes, gels en sprays die in de apotheken worden verkocht.

WAT WIL ONKELINX VERANDEREN?

Minister van Volksgezondheid Laurette Onkelinx (PS) wil de regels om tattoos te zetten verstrengen op voorstel van Katia della Faille. Meer bepaald wil ze twee veranderingen:

* De grootte van de tattoo wordt opgenomen in het document dat de tatoeëerder en de getatoeëerde nu al vooraf moeten opstellen om hun akkoord over de tattoo vast te leggen.

* Er moet een duidelijke bedenktijd van één of meerdere dagen komen vooraleer de tattoo mag worden gezet. Het KB zegt nu ook dat je een bedenktijd kan vragen, maar niet dat hij verplicht is.

WELKE PROBLEMEN ZIJN ER NOG?

"Momenteel zijn 590 tatoeëerders-piercers geregistreerd en daar zijn weinig problemen mee". Dat zegt Jan Eyckmans van de federale overheidsdienst Volksgezondheid.

Volksgezondheid heeft drie personen voltijds in dienst om die tatoeëerders-piercers te controleren. Jaarlijks wordt nagegaan of de normen gerespecteerd worden, zowel op het vlak van de handelingen (gebruik van handschoenen, ontsmettingsmiddelen, handhygiëne), de inrichting van de ruimtes, het meubilair (met wegwerpbekleding), het gebruikte tatoeage- en ontsmettingsmateriaal.

Jan Eyckmans: "Binnen deze geregistreerde sector worden af en toe nog overtredingen vastgesteld op de hygiëneregels en op de verplichte schriftelijke toestemming van de ouders bij klanten onder de 18 jaar. Maar veel stelt dat niet voor. Dat komt omdat de tatoeëerders ons ook vaak op voorhand bellen om advies te vragen over allerlei zaken".

"De klachten gaan daarentegen meestal over ontstoken piercings, maar doorgaans ligt de schuld hiervoor bij de klant die de aanbevelingen voor nazorg niet opvolgt of die te snel zijn/haar juweel aan vrienden wil tonen."

Bij overtreding wordt meestal een proces-verbaal opgesteld, maar de drie inspecteurs kunnen ook alle materiaal in beslag laten nemen en de winkel laten sluiten.

"Het voornaamste probleem momenteel zijn de niet-erkende tatoeërders, amateurs die volledig in de illegaliteit werken, thuis of bij de klant zelf. Ze zijn moeilijk op te sporen. Vaak weten we pas van hun bestaan als een klant met een ontstoken tatoe of piercing naar een erkende tatoeëerder gaat om hem te laten rechtzetten. Dan krijgen we wel eens een mail en schakelen we de politie in. Als we de niet-erkende tatoeëerders vinden, kunnen ze vervolgd worden voor onwettig uitoefenen van de geneeskunst en slagen en verwondingen met verminking tot gevolg", aldus nog Eyckmans.

In het eerste geval lopen de boetes op grond van artikel 40 bis van het Koninklijk Besluit van 10 november 1967 op de uitoefening van de geneeskunst op tot 5.500 euro.

In het tweede, eerder uitzonderlijke, geval kan de straf oplopen tot vijf jaar cel en 2.750 euro boete. Maar zoals al gezegd: vervolging voor slagen en verwondingen kan niet wanneer een tatoeage technisch perfect is uitgevoerd en geen letsels van allergie veroorzaakt, zo besloot het Gentse Hof van Beroep op 26 maart 1991.

Nu in het nieuws