Baarle te boek gesteld

Baarle te boek gesteld

Baarle te boek gesteld

Print
Baarle-Hertog - n het heemhuis van Amalia van Solms is zaterdag het boek Ons Baarle, een bijzonder dorp voorgesteld. Eerder deze week verscheen Groete ot Bòòl van Willy Olislaegers. Daar blijft het niet bij, want over enkele dagen stelt Antoon van Tuijl zijn Compostela-ervaring in boekvorm voor.
BR>
Willy Olislaegers merkte dat het dialect van Baarle verwaterde en alsmaar minder gebruikt werd.

”Mijn kinderen en kleinkinderen spreken het al niet meer. Taal behoort toch tot ons cultureel erfgoed en dat wilde ik voor het nageslacht bewaren. Acht jaar lang verzamelde ik woorden die ik al een tijdje niet meer gehoord had.”

Het resultaat was een lange woordenlijst. ”Uitgeprint oogde het maar saai, dus zocht ik er allerlei illustraties bij. Het zijn afbeeldingen die bij de dialectwoorden passen. Sommige komen uit mijn eigen prentkaartencollectie over Baarle. Dit is mijn borelingske na veel stoeien.”

Groete ot Bòòl telt 96 pagina’s. ”Het boek heeft geen wetenschappelijk doel en is zeker niet volledig. Het blijft een hobby. Ik noteer de woorden zoals ik ze fonetisch hoor. Sommigen schrijven ‘Boal’, maar ik hoor er geen ‘a’ in. Dus schrijf ik ‘Bòòl’. Op die manier kom je met de 26 letters van ons alfabet natuurlijk niet toe. Ik schat dat ik er 35 gebruik”, lacht Olislaegers.

Veel termen in zijn dialectwoordenboek zijn ook voor andere Kempenaars erg herkenbaar. ”Grenzen houden de taal niet tegen. Het Bòòls is een West-Brabants dialect met een Kempens sausje. Inwijkelingen brachten hun eigen woorden binnen.”

Geschiedenis

Ons Baarle, een bijzonder dorp is in feite geen nieuw boek. Schoolhoofd Henricus Joosen schreef het werk al in 1946, maar het manuscript bleef zestig jaar onaangeroerd in de schuif van zijn dochter liggen.

”Zij bewaarde het als een schat”, zegt journalist Ed Ragas, die zelf met een kleindochter van meester Joosten gehuwd is. ”Met de honderdste verjaardag van drukkerij E.M. De Jong in Baarle vonden we dit het geschikte moment om het eindelijk uit te geven.”

Ons Baarle is een uniek historisch werk dat de geschiedenis van het dorp schetst van de eerste nederzettingen tot de Eerste Wereldoorlog. ”Henricus Joosen deed zelf archeologische opgravingen en noteerde het leven zoals hij het zelf meemaakte of van zijn vader hoorde.”

Meester Joosen nam ook nauwgezet allerlei documenten en landkaarten over. Daarin bleek hij de voorzienigheid een aardig handje te helpen. ”Het gemeentehuis van Baarle- Nassau brandde in 1944 volledig uit, waardoor al die oorspronkelijke papieren verloren gingen. Dankzij de kopieën van Joosen kunnen we zo de geschiedenis uit de as laten herrijzen”, zegt Ragas.

Henricus Joosen overleed slechts enkele maanden nadat hij Ons Baarle als manuscript had voltooid.
Meer nieuws uit de Kempen

Vastgoed

Auto's in de kijker

Jobs in de regio