'Struikelstenen' herinneren Mollenaars aan deportatie van joodse broers

Print

'Struikelstenen' herinneren Mollenaars aan deportatie van joodse broers

Mol - Abraham en David Grynbaum hebben donderdag, 71 jaar nadat ze in Auschwitz waren vermoord, een gedenksteen vlak voor de ingang van het vroegere Rijksopvoedingsgesticht gekregen. Daar verbleven ze tijdens de Tweede Wereldoorlog, tot de Feldgendarmerie hen in juni 1943 kwam arresteren. De gebroeders Grynbaum waren de enige joden in Mol die werden gedeporteerd naar de concentratiekampen.

Dat de Holocaust ook in Mol slachtoffers heeft gemaakt, kwam pas recent aan het licht. In Mol woonden tijdens de Tweede Wereldoorlog geen joden, maar in het Rijksopvoedingsgesticht ('het gesticht') verbleven wel geregeld minderjarigen van joodse afkomst. Dit werd vorig jaar ontdekt door de Geelse historicus Jos Rathé, die de archieven van het gesticht heeft uitgepluisd op zoek naar slachtoffers van de Holocaust.

Daarbij kon hij twee joodse bewoners identificeren die tussen juni 1942 en juni 1943 in het gesticht verbleven: Abraham en David Grynbaum, geboren in respectievelijk 1925 en 1927.

Sedert juni 1942 verbleven ze in het Rijksopvoedingsgesticht in Mol. Uit stukken van het Algemeen Rijksarchief blijkt dat Abraham en David begin jaren 40 ettelijke keren door de Brusselse politie in de kraag waren gevat voor zakkenrollerij. Op bevel van de jeugdrechter werden ze daarom naar Mol gestuurd. Abraham en David waren toen respectievelijk 17 en 15 jaar oud.

Wat in eerste instantie een straf was voor de broers, had evengoed hun redding kunnen betekenen. Het gesticht mocht dan een soort van jeugdgevangenis zijn, het hield hen wel uit het zicht van de bezetter.

Toen de namen van Abraham en David Grynbaum toch werden bijgeschreven in het Molse jodenregister klopte de Turnhoutse Feldgendarmerie op 9 juni 1943 bij het gesticht aan om de Grynbaums te arresteren. Op 31 juli 1943 werden ze met het 21ste transport naar Auschwitz gebracht, alwaar ze na aankomst zijn vergast.

Lees meer in Gazet van de Kempen.

SENNE STARCKX

Foto's Louis Verbreaken

MEEST RECENT

Vastgoed

Auto's in de kijker

Jobs in de regio