1 / 2
thumbnail: null
thumbnail: null

Vaartegehem als poort naar Nederland

Tijdens de Eerste Wereldoorlog was Rijkevorsel een van de vele uitwijkplaatsen voor de uittocht naar Nederland. "Honderden jongeren en duizenden brieven vonden hun weg doorheen onze gemeente naar het onbezette Nederland", zegt Theo Debeer, voorzitter nationale oud-strijders België, afdeling Rijkevorsel, en ook medewerker van de heemkundige kring.

Van den Langenbergh Bart

"Rijkevorsel dat tijdens die oorlog als 'Vaarteghem' vernoemd werd, was ideaal als laatste springplank naar de grens. Slechts een strook van vier kilometer bossen en heide scheidde het van Nederland. Ons dorp ging dan ook een niet onbelangrijke rol spelen in de vluchtroutes. Verzetsorganisaties in de grote steden bezorgden de uitwijkelingen contactpersonen. Deze laatsten brachten de vluchtelingen en ook brieven tot nabij het kanaal Dessel-Schoten."

Vooral de parochie van Sint-Jozef was een opvangcentrum. Bij vaderlandslievende inwoners werden de vluchtelingen en de brievenpost uit het binnenland ondergebracht. Daar werd het gunstig moment afgewacht tot zij door de grenslopers werden opgehaald. "Ondanks de sterke bewaking aan de kanaalbruggen en de uitgebreide grenswacht bleven gedurende meer dan een half jaar lang de vluchtelingen en brieven Nederland binnenstromen", legt Theo Debeer uit. "Op het einde van juli 1915 werd het moeilijker en levensgevaarlijker. De Duitsers hadden een gigantisch en vernuftig systeem uitgedacht. Zij sloten de grens hermetisch met een elektrische afspanning af. En ondanks het grote risico bleef de vluchtroute in stand. Brieven- en mensensmokkel bleef bestaan zolang de oorlog duurde."

Rikske Verhoeven, de boswachter van Bolk in Rijkevorsel, was tijdens de oorlog betrokken bij de brieven- en mensensmokkel. Hij werd op 14 mei 1917 gevangen genomen en naar Duitsland gedeporteerd. Op 21 juli 1918 keerde hij terug naar Rijkevorsel. "Na de oorlog ontving hij voor bewezen diensten verschillende eretekens. Ook zijn vrouw werd gehuldigd. Rikske Verhoeven overleed in 1955", besluit Theo Debeer.

Aantal gesneuvelden aan het front: Vanuit Rijkevorsel trokken 178 soldaten naar het front waaronder 35 vrijwilligers. 22 jongeren uit Rijkevorsel sneuvelden

Aantal gesneuvelde burgers: Twee burgers werden neergeschoten in Rijkevorsel.

Bart Van den Langenbergh

Foto GvA (boven): de oud-strijders in 1920 met hun vaandel (foto heemkundige kring Rijkevorsel)

Foto GvA: de elektrische draad aan de grens (tekening Pol Ooms)

Bron: heemkundige kring Rijkevorsel

Vastgoed

Auto's in de kijker

Jobs in de regio