'Archeologie leert hoe mensheid omging met klimaatverandering'

30/05/'08 Wetenschap Het is niet de eerste keer dat de mens met een klimaatverandering geconfronteerd wordt. Archeoloog en auteur Brian Fagan biedt een blik op de toekomst, gebaseerd op de ervaringen van volkeren tussen de tiende en vijftiende eeuw, "de periode van de grote opwarming".

U heeft veel commentaar gekregen op “De grote opwarming”, had u die respons verwacht?

Toch wel, maar het is sinds kort veel verminderd. Het debat over de gemeenschappelijk vraag of de opwarming van de aarde nu wel of niet bestaat, is wat voorbij. De vraag is voortaan niet langer of de klimaatverandering bestaat, maar hoe we ermee omgaan, en dat is een veel groter probleem.

Oude beschavingen reageerden op verschillende manieren op de klimaatverandering. Soms was er meer sociale controle van elites, soms zocht men heil in rituelen en ceremonies of veranderde men de omgeving, met wisselende resultaten.

De Maya's in Centraal-Amerika zijn een goed voorbeeld. Ze vormden een complexe, hoog ontwikkelde samenleving maar toen de droogte kwam, met ecologische druk en sociale storingen, viel die helemaal uiteen. Ze leefden in een kwetsbare positie en dat geldt ook voor ons. Wij leven in grote steden en de druk van de wereldbevolking is al groot. Er is geen mogelijkheid meer om uit te wijken.

Tenzij we Mars koloniseren

Er zijn inderdaad mensen die pleiten voor dergelijke oplossingen. Larie natuurlijk, we moeten het probleem aanpakken.

We leven in een geglobaliseerde samenleving met een sterke communicatiestructuren. Geeft dat ons geen voordeel ten opzichte van onze voorouders?

Ik ben optimistisch. Ik haat het woord “crisis”, maar we moeten realistisch zijn. Eens we de realiteit van de klimaatverandering inzien, kunnen we ook iets aan de uitdaging doen.

IPS