Jacques Mahieu wil arresthuis en familierechtbank

21/10/'09 John de Wit 21 OKTOBER 2009 - "Bouw een nieuw arresthuis naast het Vlinderpaleis". Dat wil de kersverse voorzitter van de Antwerpse rechtbank Jacques Mahieu, die vandaag de eed aflegde op het Hof van Beroep. Mahieu wil dat Justitieminister De Clerck de grond naast het Vlinderpaleis koopt of opeist. Momenteel is die grond uitsluitend voorbestemd voor een voetbalstadion, maar de meningsverschillen daarover swingen de pan uit. De nieuwe voorzitter zegde ook dat hij bereid is om onmiddellijk een experiment met een familierechtbank te starten. En minister van Justitie Stefaan De Clerck vond dit voorstel "fantastisch", maar vooraleer het kan gerealiseerd worden moet de Atomiumwerkgroep het goedkeuren. Veel problemen worden daarbij niet verwacht omdat bijna alle partijen al vele jaren lang voorstander zijn van een familierechtbank. Antwerpen krijgt er dus hoogstwaarschijnlijk een uniek experiment bij.

In zijn maidenspeech zegde de nieuwe voorzitter woensdag dat er "naast het Vlinderpaleis plaats is voor twee grote voetbalstadions, één van de stad dat blijkbaar geen enkele club wil en één voor een club. Dat is minstens één prachtige locatie te veel voor het voetbal. Op die grond kan een nieuw arresthuis voor voorlopig gehechten worden gebouwd", vond Mahieu, die minister van Justitie De Clerck (CD&V) opriep om de grond op te eisen of te kopen. Hij verwees naar de extra tewerkstelling die dit meebrengt. Namelijk 1,3 personeelsleden in vaste dienst per gevangene.

De nieuwe voorzitter zegde dat hij de plannen van minister De Clerck om een eenheidsrechtbank op te richten volledig steunt. "Misschien ben ik wel de laatste voorzitter van de Antwerpse rechtbank". In die eenheidsrechtbank smelten de huidige rechtbank van eerste aanleg samen met de arbeidsrechtbank, de rechtbank van koophandel, de vredegerechten en de politierechtbanken uit het arrondissement. Ieder arrondissement krijgt één rechtbank. Dit plan wordt momenteel uitgewerkt in het Atomiumoverleg.

"Antwerpen is zeker ook bereid om mee te experimenteren, we zouden onmiddellijk nog binnen het bestaande wettelijk kader met een familierechtbank kunnen beginnen", aldus nog Mahieu. Zo'n rechtbank zou alle zaken rond het gezin behandelen, die nu versnipperd zijn over meerdere rechtbanken (eerste aanleg, vrederechter, kortgedingrechter, jeugdrechter…).

In een eerste reactie vond Justitieminister Stefaan De Clerck (CD&V) dat wel een goed idee: "Ik wil de vraag of er een familierechtbank moet komen eerst voorleggen op het Atomiumoverleg. Als de negen partijen akkoord gaan, is het aanbod van Mahieu fantastisch en kan in Antwerpen een pilootproject starten". In de Atomiumwerkgroep dokteren alle partijen, behalve VB en LDD, een herschikking van de rechtbanken uit. De werkgroep moet tegen einde december dit jaar klaar zijn, maar De Clerck sloot vandaag niet uit dat er "al vroeger eensgezindheid over die familierechtbank komt".

Wie is Mahieu?

Jacques Mahieu (57) studeerde rechten in Antwerpen en werkte eerst een jaar als opvoeder. Hij is medeoprichter van de wetswinkel in Hoboken.

In 1976 werd hij advocaat. Hij behandelde als raadsman meer dan 4.000 zaken, voornamelijk consumenten-, familie- en strafzaken. Als advocaat zat hij eveneens in de Commissie ter Bescherming van de Maatschappij, die moet nagaan of geïnterneerden (krankzinnig verklaarde misdadigers) mogen worden vrijgelaten. Hij was nauw betrokken bij één van de eerste vluchthuizen voor mishandelde vrouwen.

In 1989 werd hij magistraat in Antwerpen. Aanvankelijk werkte hij als beroepsrechter tegen beslissingen van de politierechtbanken. In die functie werkte hij een tabel voor schadevergoedingen bij ongevallen uit waarop men zich nu nog altijd steunt.

In 1992 werd hij burgerlijk rechter. In die functie behandelde hij allerlei aansprakelijkheidszaken (in verband met verkeer, branden, ongevallen, bouwgeschillen e.d.). Hij was toen ook correctioneel rechter en vanaf 1993 onderzoeksrechter.

Hij specialiseerde zich in terrorisme en werd bekend van zijn dossiers tegen het "Animal Liberation Front", een terroristische dierenrechtenorganisatie. Anja Hermans stak trouwens op een bepaald moment Mahieu's auto in brand. Mahieu onderzocht ook de zaak van rijkswachter Willy Van Mechelen, die zelf drugs was gaan dealen.

Mahieu was sinds 1999 ondervoorzitter van de Antwerpse rechtbank. Hij is ook lid van de Arrondissementele Raad voor het Slachtofferbeleid.

De nieuwe voorzitter was één van de vier kandidaten om Yvo Moyersoen op te volgen. Die nam voor de vakantie onverwacht ontslag. De andere kandidaten waren: Eva Léliard (huidig perswoordvoerster van het Antwerpse gerecht en voorzitster van de raadkamer), Rob Perriëns (voorzitter van de Antwerpse strafuitvoeringsrechtbank) en Mireille Dom (raadsheer bij het Hof van Beroep).

De Hoge Raad voor Justitie koos voor Mahieu. Hij is - net als de nieuwe procureur Herman Dams - van christendemocratische signatuur.

Mahieu is nu voor vijf jaar lang de baas over een gerechtelijk arrondissement van 950.000 inwoners, dat zich uitstrekt van Wuustwezel tot Boom. 73 Antwerpse rechters vallen onder hem, van wie er gemiddeld vier (6,25%) het hele jaar niet beschikbaar zijn om allerlei redenen (ziekte, bijzitter geworden in het assisenhof, vorming...). Mahieu's mandaat kan één keer worden verlengd.

In zijn privéleven is hij een wielerfanaat, hij beklom samen met een club van fietsende advocaten en rechters meermaals de Mont Ventoux. Hij nam ook deel aan de Canvascrack, waar hij het toch enkele weken volhield.

Lees ook:

Atomiumoverleg moet gerecht hervormen