Het eerste wetsvoorstel over Seksueel Misbruik in de Kerk

19/07/'11 John de Wit 19 JULI 2011, MET UPDATES TOT 20 JANUARI 2012 - De Kamer keurt morgen de wet-Lalieux goed. Dat is het allereerste gezamenlijke wetsvoorstel van de Kamercommissie Seksueel Misbruik in de Kerk. Alle partijen zullen het voorstel goedkeuren, behalve het VB. Het voorstel zet zeven aanbevelingen van een totaal van 69 om in een wettelijke tekst. Het was een principebeslissing om dit nog voor de zomervakantie door de Kamer te laten goedkeuren. Dat gebeurt dus morgen. Dit artikel zet de zeven voorstellen op een rij met enkele bedenkingen per voorstel. Het brengt bovendien de voorstellen van de oppositie en sluit af met algemene bedenkingen. (Dit stuk bevat een update van 15 december 2011, bij het onderdeel over de benadeelde partij. Het bevat een tweede update van 20 januari 2012, net voor de voorstellen van de oppositie. Daarin staat dat de wet op 30 januari 2012 in werking treedt, nvdr.)

HET MEERDERHEIDSVOORSTEL

1. VERJARING OP 15 JAAR

1.1. VOORSTEL

Het eerste voorstel gaat over de verjaringstermijn. Seksueel misbruik van minderjarigen zal pas na 15 jaar verjaren. Nu is die termijn nog tien jaar. En hij start maar pas als het slachtoffer achttien jaar is. Door de nieuwe termijn kan een dader nog 30 jaar nadat het slachtoffer meerderjarig is geworden voor de rechter komen (nu: 20). Sp.a had de afschaffing van de verjaring gevraagd, Open Vld wilde een termijn van 30 jaar, VB een termijn van 50 jaar, CD&V een van 15 jaar. De PS wilde de situatie houden zoals ze was

.

1.2.BEDENKINGEN

* België kent al 1.007 verschillende verjaringstermijnen. Er komt er nu nog eentje bij. Vooral in zaken van seksueel misbruik is de wet door opeenvolgende wijzigingen nu al erg ingewikkeld. Het wordt nog ingewikkelder nu. De parlementsleden zeggen dat ze voor 15 jaar hebben gekozen omdat ze "een zekere samenhang in de verjaringstermijnen wensen te behouden", maar dat is maar gedeeltelijk zo. Deze nieuwe verjaringstermijn wordt nu de langste die bestaat. Hij is langer dan die voor moord door foltering.

* De parlementsleden negeren met dit voorstel de visie van het gerecht. Op onderzoeksrechter Karel Van Cauwenberghe en raadsheer Damien Vandermeersch na was bij het gerecht iedereen voor het behoud van de huidige termijn. Ze negeren ook de visie van de meeste hulpverleningsorganisaties, Child Focus en het Nationaal Forum voor Slachtofferbeleid, dat de officiële vertegenwoordiging van alle slachtoffers is.

De motivering zegt niets over de kritieken tegen erg lange verjaringstermijnen: getuigen overlijden, eerder onderzoek over de verlenging van de verjaringstermijn toonde aan dat dit amper nieuwe zaken oplevert, het geheugen vervaagt en vertekent, zoals het moderne hersenonderzoek aantoont. Daarom suggereerden sommige sprekers in de hoorzittingen om de verjaringstermijn opnieuw te verkorten.

* Deze wet klopt niet met een andere wet, die de Kamer ook morgen goedkeurt: de nieuwe DNA-wet. Daarin staat dat DNA-stalen van veroordeelden dertig jaar worden bewaard. Nu worden die stalen bewaard tot 10 jaar na het overlijden van de veroordeelde, maar dat was "te moeilijk". Renaat Landuyt (sp.a) wilde die termijn dan tenminste toch op 50 jaar brengen omdat de verjaringstermijn voor seksueel misbruik nu ook in bepaalde gevallen bijna 50 jaar kan zijn. Dit is des te noodzakelijker daar de meeste deskundigen tijdens de hoorzittingen verklaarden dat pedofilie wellicht niet "voorbijgaat" en dat men ook op heel late leeftijd (bv. jaren na een vrijlating) nog actief kan zijn. Het is dus belangrijk om de DNA-stalen van deze mensen zo lang mogelijk bij te houden, zodat men ze nog zou kunnen vervolgen voor feiten die erg laat aan het licht komen. Maar het parlement wilde Landuyt niet volgen. De meerderheid verlengde dus wel de verjaringstermijnen, maar maakt het de speurders niet gemakkelijker om oudere feiten zo grondig mogelijk te onderzoeken. Terwijl het geheugen na al die jaren vervaagt en vertekent, is eventueel DNA-materiaal dat materieel bewijs zou kunnen opleveren niet meer beschikbaar. Het vatten van pedofielen met "rustpauzes" in hun criminele carrière, wordt er dus niet makkelijker op. (Wat deze nieuwe DNA-wet zegt, vindt U hier,nvdr).

* Dat is des te minder zo omdat er geen oplossing komt voor het Cassatiearrest van 25 oktober 2006. Op die oplossing was nochtans aangedrongen door de Gentse procureur-generaal Frank Schins. In de toekomst zal men pedofiele feiten van dezelfde dader nog altijd niet aan elkaar kunnen koppelen door het systeem van eenheid van opzet. De verjaringstermijn zal nog altijd niet starten op het moment van het laatste feit. Men zal nog altijd feit per feit moeten oordelen, tenzij er een koppeling kan worden gemaakt met heel andere feiten dan die van seksueel misbruik (drugs, diefstal e.d.). Dit probleem wordt niet opgelost in het wetsvoorstel. Het is nochtans heel belangrijk voor de slachtoffers van oudere feiten, zoals uitgerekend deze van pedofiele priesters. Als het gerecht de verjaring feit per feit moet berekenen, zullen oudere feiten veel vlugger verjaard zijn, dan wanneer men de feiten aan elkaar kan koppelen. Daardoor kunnen deze slachtoffers ook geen schadevergoeding krijgen.

2. OPNEMEN VAN VERHOREN

2.1. VOORSTEL

Verhoren van minderjarige slachtoffers van seksueel misbruik moeten audiovisueel worden opgenomen, als het slachtoffer daarmee akkoord gaat. Als het slachtoffer minder dan twaalf jaar is, is die toestemming niet nodig. Dat geldt ook voor verhoren van minderjarige getuigen van dergelijk feiten. Parket en onderzoeksrechter kunnen van deze regels afwijken, bv. in het belang van de minderjarige. Als voorbeeld gaf men een minderjarige die slachtoffer is van een misdrijf dat zelf op video is opgenomen.

Deze regel zal pas op 1 januari 2013 in werking treden om de politie de mogelijkheid te geven om zich aan te passen.

2.2. BEDENKINGEN

Hier werd een kans gemist om de regering - met een deadline - te vragen om alle verhoren op te nemen, zoals al in 2003 door het Europees parlement werd gevraagd.

3. KINDERPORNO BEKIJKEN STRAFBAAR

3.1. VOORSTEL

Het "bekijken" van kinderporno wordt strafbaar, tenminste als je er actief naar zoekt op het internet. Nu is het bezit strafbaar, maar "bezit" heb je juridisch gezien alleen maar als je kinderporno op je computer downloadt, niet als je hem gewoon bekijkt. Bekijken wordt niet strafbaar als het passief gebeurt, bv. als je hem ongevraagd toegestuurd krijgt en hem dus "plots" bekijkt. Het wordt alleen strafbaar als je er actief naar zoekt en dat kan bewezen worden doordat je de paswoorden hebt gekregen van bepaalde websites of door online betalingsverkeer aan bepaalde websites.

De definitie van "kinderporno" is de jongste jaren voortdurend uitgebreid. Aanvankelijk werd kinderporno strafbaar gesteld omdat men het gruwelijke seksuele misbruik van kinderen wilde beteugelen. Door ook het loutere bezit van kinderporno strafbaar te stellen, wilde men de vraag ontmoedigen. Gaandeweg werd ook geassembleerde kinderporno (waarbij een kinderhoofd op een volwassen lichaam wordt gezet, of bestaande kinderen worden "gemengd") en gesimuleerde kinderporno (waar helemaal geen kinderen meer aan te pas komen, maar waarbij alles door de computer wordt gefabriceerd) strafbaar. Althans volgens de federale politie en volgens sommige rechtspraak en rechtsleer. Nu wordt dus ook het downloaden en bekijken strafbaar.

3.2. BEDENKINGEN

* Gaat het parlement ervan uit dat het opzettelijk bekijken van kinderporno ook de lust daartoe activeert? Het lijkt waarschijnlijk. Maar als dat zo is, waarom trekt het parlement deze visie dan niet door naar andere extreem gewelddadige porno en evenmin naar extreem geweld in videospelletjes? Nochtans had de Luikse bisschop Aloys Jousten daar tijdens zijn verhoor op 15 december 2010 op aangedrongen. Als het bekijken van kinderporno de lust naar kinderporno vergroot, dan vergroten gewelddadige videospelletjes natuurlijk ook de neiging tot geweld, minstens onder bepaalde voorwaarden. Dat werd overigens al aangetoond in meerdere onderzoeken, die door het Nederlandse WODC werden in kaart gebracht.(Zie: hier, nvdr.)

Seksueel misbruik is in eerste instantie een geweldsdelict. Terwijl men superstreng is voor het seksuele aspect van dit misdrijf, is men eerder tolerant voor het gewelddadige aspect van dit zelfde misdrijf. Dat is eigenaardig. Het parlement heeft een kans gemist om de extreem gewelddadige videospelletjes strikter te reglementeren of aan banden te leggen.

* De vraag rijst bovendien of deze verandering nu zo belangrijk was. Er zijn nooit vervolgingen voor bezit van kinderporno alleen, er komt altijd een ander misdrijf bij (misbruik van kinderen bv.). En er zijn amper veroordelingen: tussen 2000 en 2006 waren er gemiddeld 58 per jaar. Waren er geen andere dingen om in dit verband aan te sleutelen? We noemen er slechts twee:

== de chaotische leeftijdsgrenzen voor seksueel misbruik. Onder de veertien jaar kan je niet geldig toestemmen in een verkrachting (met penetratie dus), maar voor alle andere seksuele daden, zoals bv. masturbatie of steelse aanrakingen van de geslachtsorganen, is die leeftijdsgrens 16 jaar. Een vijftienjarige kan dus wel akkoord gaan met een penetratie, maar niet met een masturbatie. Raf Terwingen (CD&V) had beide leeftijdsgrenzen gelijk op 14 jaar willen brengen, maar vond er binnen zijn partij geen meerderheid voor. Hij diende dus geen wetsvoorstel in over dit thema. Toch stond de gelijkschakeling van de leeftijdsgrenzen ook in het ontwerp van de 70 aanbevelingen van de Kamercommissie Seksueel Misbruik, maar werd er in extremis uit geschrapt. In dat ontwerp werd overigens géén leeftijd vooropgesteld.

== Iemand van 75 kan nu ongestraft seksueel contact hebben met iemand van 17, maar een videofilmpje van die avonturen opnemen of bezitten is strafbaar.

4. BEROEPSGEHEIM EN SPREEKRECHT

4.1. VOORSTEL

Mensen met een beroepsgeheim (dokters, sociaal assistenten, priesters) moeten momenteel zwijgen als ze kennis krijgen van een misdrijf. Als ze toch spreken, dan kunnen ze tot 6 maanden cel krijgen. Maar daarop is een uitzondering als het misdrijf seksueel misbruik van minderjarigen is. Dan kunnen deze mensen met een beroepsgeheim dat geheim schenden als ze het misdrijf van het slachtoffers zelf hebben vernomen, als ze het slachtoffer hebben onderzocht én als er een ernstig en dreigend gevaar voor dit slachtoffer is en de hulpverlener het slachtoffer op geen enkele andere manier daartegen kan beschermen. Dat spreekrecht bestaat al sinds begin deze eeuw.

Het spreekrecht wordt nu flink uitgebreid. Maar het wordt geen spreekplicht, zoals de advocatuur en de hulpverlening hadden gevreesd. Toch komt er een uitbreiding van het spreekrecht op drie manieren:

== Ook wanneer een dader of een derde over het bewuste misdrijf heeft gesproken, kan de hulpverlener naar het gerecht stappen.

== Ook als het slachtoffer een volwassen "kwetsbare persoon" is zal dit kunnen. Een kwetsbare persoon kan een bejaarde, een zieke of een gehandicapte zijn.

== Ook wanneer er aanwijzingen zijn van een "gewichtig en reël gevaar" voor seksueel misbruik van andere minderjarigen of kwetsbare personen, kan de betrokkene naar de rechter stappen. Het gevaar moet in dat geval niet meer dreigend zijn.

Het moet zo zijn dat de hulpverlener het (potentiële) slachtoffer niet zelf of met hulp van anderen kan beschermen.

4.2. BEDENKINGEN

Aan deze tekst ging een heel lange discussie vooraf. De Kamercommissie had aanvankelijk bepaald dat personen die hun beroepsgeheim in de drie genoemde gevallen niet schenden, vervolgd kunnen worden voor schuldig verzuim. Volgens de Orde van Vlaamse Balies maakte het voorstel daardoor van een spreekrecht dan toch eigenlijk een spreekplicht. Want het aanvankelijke voorstel breidde de definitie van schuldig verzuim uit. Momenteel is er alleen maar schuldig verzuim als een slachtoffer in een acuut en dreigend gevaar is, maar in de toekomst zou schuldig verzuim ook bestaan als iemand met een beroepsgeheim feiten van seksueel misbruik van minderjarigen of kwetsbaren niet meldt, zo redeneerde de Orde. Omdat deze wet ook geldt voor advocaten, wordt het zo goed als onmogelijk om nog pedofielen te verdedigen, zo vond ze en ze eiste een uitzondering voor advocaten wilde.

Die uitzondering kwam er niet, maar de Kamercommissie wijzigde wel haar tekst zodat volgens haar nu duidelijk is dat er geen spreekplicht is en dat wie geen gebruik maakt van zijn spreekrecht niet zomaar voor schuldig verzuim kan worden vervolgd. De voorwaarden van dringend en dreigend gevaar dat niet anders kan worden afgewend, moeten vervuld zijn om te spreken van schuldig verzuim.

5. TERBESCHIKKINGSTELLING NA DE STRAF

5.1. VOORSTEL

Na het uitzitten van hun volledige straf kunnen pedofielen volgens een eerdere wet uit 2008, die nog niet van kracht is, nog maximum 15 jaar worden opgesloten door een terbeschikkingstelling van de strafuitvoeringsrechtbank. Nu kan dat volgens het parlement echter niet altijd. Het kan volgens Stefaan Van Hecke (Groen!) niet in bepaalde gevallen van samenloop (wanneer bepaalde verschillende criminele feiten toch met dezelfde misdadige bedoeling werden gepleegd: bv. de verkrachtingsdrug werd toegediend om iemand daarna te kunnen aanranden). Zo'n geval heb je inderdaad bij bepaalde aanrandingen onder invloed van drugs, waarbij de dader wordt vervolgd én voor het toedienen van drugs én voor het seksueel misbruik. Van Hecke: "Voor beide betichtingen is de maximumstraf 5 jaar cel, maar voor de betichting van drugs was de boete net iets hoger. De rechter die eenheid van opzet vaststelt (omdat beide misdrijven met dezelfde criminele bedoeling zijn gepleegd) moet dan de zwaarste straf opleggen. En dat is een straf voor het drugsmisdrijf. Bij zo'n veroordeling kan geen TBS worden opgelegd."

De Kamercommissie wijzigt dat nu zodat ook in dit geval een TBS kan worden opgelegd.

5.2. BEDENKINGEN

De wet op de TBS is nog altijd niet van kracht. Dat gebeurt in principe pas op 1 januari 2012. Het parlement mist toch een kans door ze niet onmiddellijk van kracht te laten worden, zoals o.a. strafuitvoeringsrechter Freddy Pieters had gevraagd tijdens de hoorzittingen. De kans dat de wet op de TBS eens te meer wordt uitgesteld is immers niet denkbeeldig, want dat uitstel kwam er omdat de geplande interneringsinstellingen van Antwerpen en Gent niet klaar zijn. Die zullen echter in 2012 nog niet klaar zijn. (De inhoud van deze TBS-wet vindt U hier, nvdr.)

6. BENADEELDE PERSOON

6.1. VOORSTEL

Het wordt makkelijker om het statuut van "benadeelde persoon" te krijgen. Een benadeelde persoon moet op de hoogte gehouden worden van de eventuele seponering van de feiten van zijn dader en van de redenen daarvan en ook van de dag waarop de dader voor de rechter komt. Momenteel kan je dat statuut alleen maar krijgen bij het parket. Het zal ook mogelijk worden bij de politie. Bovendien zal de politie iedereen die een klacht indient, moeten informeren dat hij ter plekke het statuut van "benadeelde persoon" kan krijgen.

Voor alle duidelijkheid: een benadeelde partij is dus niet hetzelfde als een "burgerijke partij". Het is er eigenlijk een lichtere versie van. Een burgerlijke partij kan ook het dossier inzien, onderzoeksdaden vragen en een schadevergoeding eisen van de dader. Een slachtoffer kan zich onmiddellijk burgerlijke partij stellen zonder eerst benadeelde persoon te zijn geweest.

6.2. BEDENKINGEN

* Men heeft dit ingevoerd tegen het advies van de parketten-generaal in: zij willen de mogelijkheid tot burgerlijke partijstelling beperken of zelfs afschaffen (zie: hier, nvdr) en zijn dus zeker geen voorstander van een uitbreiding van het veel "makkelijker te krijgen" statuut van benadeelde partij.

* Dit onderdeel werd doorgevoerd, zonder financieel plaatje. Men wist niet hoeveel benadeelde personen er zijn, er was geen raming van hoeveel er door dit voorstel nog bij zullen komen. Er was dus ook geen raming van de extra kostprijs die al die verplichte inlichtingen door het parket zullen opleveren noch van het extra werk.

(UPDATE VAN 16 DECEMBER 2011: Op donderdag 15 december, tijdens de eerste vergadering van de Kamercommissie Justitie met de nieuwe minister Annemie Turtelboom (Open Vld), werd dit onderdeel van de wet op voorstel van Kamerlid Rachid Madrane (PS) uitgesteld tot 1 januari 2013. De meerderheid en de regering steunden het uitstel, hoewel iedereen "het moeilijk had om het fantastische werk van de Kamercommissie Seksueel Misbruik nu al aan te passen nog voor het in het staatsblad is verschenen". De wet is inderdaad al door de Koning ondertekend op 30 november, maar nog niet gepubliceerd.

Minister van Justitie Annemie Turtelboom kon geen datum voor inwerkingtreding in het vooruitzicht stellen omdat twee informaticaprogramma's moeten worden aangepast en afgestemd op die van het gerecht. En justitie en informatica, dat leidt altijd tot problemen!

Ondertussen raakten wel de recentste cijfers bekend. Vorig jaar telden de parketten 688.698 slachtoffers van misdrijven. Op 10 juli 2011 hadden 14.698 van deze slachtoffers het statuut van benadeelde partij gekregen, of 2,3% van alle slachtoffers. Van deze groep stelden zich achteraf 359 (2,44%) ook burgerlijke partij. Weinig, maar dat komt omdat nogal wat slachtoffers zich onmiddellijk burgerlijke partij stellen en men geen benadeelde partij moet zijn om daarna burgerlijke partij te worden.

De verschillen tussen de gerechtelijke arrondissementen zijn enorm. Brussel prijkt natuurlijk wel bovenaan met 2.317 benadeelde partijen in 2010, maar de hoofdstad wordt op de voet gevolgd door Gent (1.626), Dendermonde (1.276), Charleroi (1.225), Mechelen (1.147) en Turnhout (1.011). Als we echter het aandeel van de benadeelde partijen in alle slachtoffers berekenen per arrondissement, dan komen we tot een andere tabel. Dan staat Mechelen bovenaan met 6% van alle slachtoffers die zich als benadeelde partij laten registreren. Daarna volgen Turnhout (4,72%), Gent (4,29%), Veurne (3,8%) en Oudenaarde (3,3%). De hoge procentuele scores van Veurne en Oudenaarde mogen niet verbergen dat uiteindelijk zich maar weing slachtoffers als benadeelde partij laten registreren: 314 in Oudenaarde en 231 in Veurne.

Eens te meer valt op dat Wallonië en Vlaanderen anders scoren. In Wallonië is het statuut veel minder populair dan in Vlaanderen. Want op Charleroi na zitten alle Waalse gerechtelijke arrondissement onder de 1,5%, de meesten zelfs onder de 1%. De hoge scores van sommige Vlaamse arrondissementen worden deels verklaard door experimenten, die vooruitlopen op de wetswijziging. In Gent kan een slachtoffer zich al benadeelde partij stellen door een vermelding in het proces-verbaal bij de politie, in Dendermonde kan het via een gewone aangetekende brief en in Charleroi op om het even welke manier. In deze drie arrondissementen moet het slachtoffer dus niet persoonlijk naar het parket gaan om benadeelde partij te worden. In zekere zin is de nieuwe wet daar al op een of andere manier van toepassing nog voor ze van kracht is.

De cijfers zeggen ook iets over de mogelijke effecten van de wet. Ze zal minstens een verdubbeling van het procentuele aandeel van het aantal slachtoffers dat zich benadeelde partij stelt tot gevolg hebben. Dat zijn er allicht niet veel in Aarlen en Neufchateau, maar wel in Brussel, Gent en Dendermonde. Dat betekent enorm veel meer registratie- en papierwerk voor de politie én voor de parketten, die uiteindelijk al deze benadeelde partijen moeten inlichten van seponeringen en data van processen.

Daar staat geen extra personeel tegenover. De kost van deze wettelijke hervorming werd ook niet berekend. Uitstel is dus misschien wel op zijn plaats, maar het is wel een uitstel van een nog niet-gepubliceerde wet. EINDE UPDATE 16 DECEMBER 2011.)

7. NIET-ONDERZOCHT DNA-MATERIAAL

7.1. VOORSTEL

Als in een onderzoek naar seksueel misbruik DNA-materiaal werd afgenomen of gevonden en dat wordt niet onderzocht, dan moet de procureur het slachtoffer daarvan gemotiveerd inlichten. Dat moet nu niet.

7.2. BEDENKINGEN

* Dat is beslist een goede zaak. De reden waarom vaak DNA-materiaal niet wordt onderzocht is dat de procedure om dat onderzoek te bevelen te ingewikkeld is. Die procedure is nu vereenvoudigd door een andere wet.

* Men had aan dit onderdeel van de wet best de verplichting gekoppeld om per hof van beroep een deskundige aan te stellen, die met de parketten en onderzoeksrechters moet overleggen over welke onderzoeksdaden gesteld moeten worden. Dit voorstel kan immers de druk om toch maar DNA te analyseren, zelfs als dat nutteloos is, doen toenemen en daarmee ook de gerechtskosten. De Commissie voor de Modernisering voor de Rechterlijke Orde had dit idee bepleit, maar het werd nog niet gerealiseerd.

8. UPDATE 20 JANUARI 2012

Deze wet treedt in werking op 30 januari 2012. Alleen de onderdelen over de benadeelde partij en over de videoverhoren van minderjarige slachtoffers treden pas op 1 januari 2013 in werking, omdat de politiediensten hiervoor nog de nodige schikkingen moeten treffen. EINDE UPDATE 20 JANUARI 2012

DE VOORSTELLEN VAN DE OPPOSITIE

Kamerlid Bert Schoofs (VB) mocht niet meewerken aan de totstandkoming van het wetsvoorstel. Hij formuleerde zijn eigen voorstellen als amendementen, maar die werden allemaal weggestemd. Schoofs beklemtoonde dat het VB zich niet onthoudt omdat de partij niet mocht meewerken aan de totstandkoming van het voorstel, maar omdat het VB vindt dat het voorstel de verkeerde prioriteiten legt en niet ver genoeg gaat. Welke amendementen wilde Schoofs gestemd zien?

* Hij wilde personen die een minderjarige aansporen tot webcamseks bestraffen met drie jaar cel en 55.000 euro boete. Schoofs heeft vastgesteld dat iemand die een minderjarige via het internet aanspoort om zich uit te kleden voor een webcam, maar moeilijk vervolgd kan worden. "Deskundigen zeggen mij dat je het begrip "aanranding van de eerbaarheid" al erg verregaand moet interpreteren om een vervolging te krijgen", zo weet Schoofs. "Wie een minderjarige aanspoort om zich uit te kleden voor een webcam, raakt hem immers niet aan. En normaal gezien is er dan geen aanranding van de eerbaarheid". Wie voor de tweede keer veroordeeld wordt voor aansporing tot webcamseks, kan niet alleen een straf krijgen die twee keer zo hoog ligt (maximum 6 jaar dus), hij moet ze ook helemaal uitzitten, aldus Schoofs. (Er is wel één vonnis van 27 juni 2008 van de Antwerpse correctionele rechtbank, dat webcamseks strafbaar stelt op basis van de huidige huidige wet, omdat het slachtoffer zich ook bedreigd kan voelen in zijn seksuele integriteit zonder fysiek contact, nvdr).

* Het VB wil verder het beginsel "two strikes and you're out" in België toepassen. Dat leert dat je bij herhaling gewoon levenslang wordt opgesloten. In de VS voerde president Bill Clinton dit in, maar het ging dan wel om drie veroordelingen. Schoofs wil nu dat wie voor de tweede keer veroordeeld wordt voor verkrachting van een minderjarige levenslang wordt opgesloten.

* Bovendien moeten mensen die voor de tweede keer veroordeeld worden voor een verkrachting van een minderjarige, voor een seksuele aanranding van een minderjarige, voor aansporing tot webcamseks, of voor een moord op een minderjarige hun straf volledig en zonder onderbreking uitzitten. Geen voorwaardelijke invrijheidsstelling, geen penitentiair verlof dus. Dat is momenteel niet het geval, ook niet bij een levenslange celstraf.

* Wie minderjarigen seksueel misbruikt, moét na het uitzitten van zijn straf verplicht ter beschikking worden gesteld. Dat betekent dat hij na zijn volledige straf nog eens 15 jaar extra kan opgesloten worden door de strafuitvoeringsrechtbank.

* Seksuele delinquenten die vroeger vrij willen (en kunnen) komen, moeten een behandeling volgen. Dit moet gelden voor àlle seksuele criminelen, ook als de slachtoffers meerderjarig zijn.

* Schoofs wil ook "Megan's Law light" invoeren: "In de VS hebben de meeste staten openbare registers waar iedereen kan nagaan waar een pedofiel in zijn buurt woont. Soms staan de lijsten met foto en al op het internet. Zo ver wilde Schoofs niet gaan, hij is voor een "light versie" hiervan". Wat houdt die in? Vrijgekomen pedofielen zullen zich op het politiecommissariaat van hun nieuw adres moeten melden. Anders kunnen ze drie jaar en 11.000 euro boete krijgen. Buurtbewoners kunnen bij de politie opvragen of er een pedofiel in hun omgeving of in de nabijheid van de school van hun kinderen woont. "De politie moet daar op antwoorden, maar ze mag geen adressen geven om wraakacties te voorkomen". De rechter zal ook een woonverbod kunnen opleggen. (Voor meer uitleg over dit voorstel, dat ook door Renaat Landuyt (sp.a) wordt bepleit, zie: hier. Renaat Landuyt stemde overigens - om redenen van het cordon sanitair - tegen het voorstel van Schoofs, nvdr.)

* Tenslotte wil Schoofs dat minderjarige slachtoffers van seksueel misbruik tot vijftig jaar nadat ze meerderjarig zijn geworden de tijd hebben om een klacht in te dienen bij het gerecht. Justitie heeft dan nog eens vijftig jaar extra om de dader voor de strafrechter te brengen.

Maar al deze - erg radicale en heel repressieve - voorstellen werden verworpen, hoewel een beperkt aantal van deze voorstellen (zoals bv. het woonverbod) ook in de 69 aanbevelingen van de Kamercommissie Seksueel Misbruik in de Kerk stonden.

ALGEMENE BEDENKING

Het mag een goed resultaat schijnen dat zo snel na de besluiten van de Kamercommissie Seksueel Misbruik al een wetsvoorstel gestemd kan worden. Toch bedriegt de schijn. De manier waarop dit voorstel tot stand kwam was hallucinant. Tijdens de debatten liepen parlementsleden van meerdere partijen bij elkaar met amendementen te leuren, er werd duchtig gefezeld, geschreven en geschrapt. Om deze "braderijsfeer", zoals een Kamerlid ze noemde, te doorbreken, vroeg voorzitster Sarah Smeyers (N-VA) aan Bert Schoofs (VB) "om ondertussen - in afwachting van een nieuw definitief amendement - Uw amendementen dan maar toe te lichten". Schoofs ging daarop in, hij vond het "een verzoek tot filibusteren". Het geroezemoes ging door.

Er kunnen dus klachten zijn over de kwaliteit van dit werk, maar gezien de snelheid waarmee het voorstel in elkaar werd gestoken, moet de vraag niet zijn, waarom het zo slecht is, maar wel waarom het nog zo goed is. Renaat Landuyt (sp.a) gaf na de zitting een juiste uitleg over de redenen waarom de huidige wetgeving zo vaak met haken en ogen aan mekaar hangt. "Er is geen regering en dus zijn er geen afspraken over hoe gestemd gaat worden. Meerderheden zijn wisselend en ze verschuiven heel snel. Als iemand van een andere partij akkoord gaat met iets wat ik zeg, moet ik daar onmiddellijk opspringen, want als we moeten wachten op een technische evaluatie van de kwaliteit van de tekst, dan is het akkoord misschien weer weg. Deze werkwijze bevordert wetten die kwalitatief wat minder zijn". Waarvan akte. Uiteraard is dit slechts één reden te midden van andere, want de verloedering van de kwaliteit van de wetgeving is al langer bezig en heeft vooral te maken met de algemene anti-intellectualistische mentaliteit en met de onelinercultuur die de huidige generatie politici - veel meer dan de vorige - noopt tot oppervlakkigheid.

Lees ook:

De voorstellen van de Kamercommissie Seksueel Misbruik in de Kerk

De hulpverlening over seks in de Kerk

Het gerecht over seks in de Kerk

Seks in de Kerk: cijfers en beleidsvoorstellen

Seksueel misbruik: drie arresten en twee hoorzittingen

De bisschoppen over seksueel misbruik in de Kerk

Seksueel misbruik in Kerk, sport en gezin

De politiek over seksueel misbruik in de Kerk

Het rapport van de Commissie-Adriaenssens

Over de Danneelstapes

Over seksueel misbruik in de Kerk