donderdag, 24 april 2014
aanmelden
Licht bewolkt 8° / 21° Licht bewolkt

België telt 15.000 cannabistelers

18/09/'07 John de Wit België telt vermoedelijk 15.000 cannabistelers, van wie de helft ook 'buiten' kweekt. Door deze 'hobbyisten' te gedogen, kan het beleid de criminele cannabishandel een zware slag toebrengen. Dat meent professor Tom Decorte (criminologie, Universiteit Gent). Hij pleit voor een regulering van deze handel zodat de overheid er meer greep op krijgt.



De cannabishandel doorloopt sinds de jaren zestig drie grote fasen. In de jaren zeventig en tachtig voerde men uitheemse cannabis in grote hoeveelheden in. Vanaf 1985 tot 1995 schakelde de handel over op inheemse cannabisteelt en na 1995 was er de overgang van buitenteelt naar binnenteelt (inpandige teelt). Deze trend stelt men internationaal vast en is volgens de Gentse criminoloog Tom Decorte in Noord-Amerika en in Europa "onomkeerbaar". Rond het product cannabis is bovendien een grote economie van legale en illegale bedrijven ontstaan: tussenhandelaren, coffeeshops, internationale zadenhandelaars, tuinbouwbedrijven, uitgevers van vaktijdschriften en dergelijke.

Decorte onderzocht de motieven van 748 hobbytelers, van wie de grote hoop niet bekend is bij de politie. De prof geeft zelf toe dat zijn onderzoek niet representatief is. Dat kan ook niet omdat de hele branche in de donkere, criminele sfeer functioneert.

België telt volgens Decorte zo'n 200.000 regelmatige gebruikers van cannabis en 60.000 van hen heeft minstens één keer geprobeerd om de drug te verbouwen. Van deze groep kweken naar schatting tussen de 10.000 en de 15.000 mensen nu actief.

De meeste hobbyisten telen op kleine schaal, nooit meer dan 20 planten in één oogst. Het zijn twintigers en dertigers en de oogst dient voor eigen gebruik. Ze zeggen dat ze zelf kweken omdat hun eigen cannabis goedkoper is of omdat ze een betere kwaliteit nastreven. Sommigen kweken uit medicinale redenen, omdat ze het product willen gebruiken als pijnstiller.

De telers hebben niet zoveel schrik van de politie, ze zijn vooral bang dat hun plantjes worden gestolen. Zeker de helft van de ondervraagde hobbyisten kweekt in open lucht omdat de opbrengst dan veel groter is. Sommigen geven toe dat zelf kweken ook het gebruik verhoogt.



Cannabis


Decorte zegt dat er geen wetenschappelijke onderzoeken bestaan die uitwijzen dat de sterkere wiet, die nu overal geproduceerd wordt, de gezondheidheid schaadt. "Straffe wiet heeft wél onmiddellijke gevolgen zoals een verhoogde hartslag, tragere reacties en minder concentratie, maar de studies zeggen niets over de gevolgen bij langdurig gebruik". Volgens Decorte doseren de gebruikers van straffe wiet hun blowgedrag, zodat de gevolgen beperkt zijn. Bovendien zijn het vooral jonge, beginnende blowers die de sterkste wietsoorten gebruiken, terwijl de oudere en ervaren gebruikers liever zachte hasj roken.

De Gentse prof keert zich tegen het "huidige repressieve beleid". Dat is volgens hem mislukt en heeft een aantal onbedoelde effecten. "De hennepteelt vermindert niet door meer repressie, maar de cannabissector krijgt wel een crimineler karakter. Want door de bestraffing wordt de thuisteelt beperkt omdat thuiskwekers worden afgeschrikt door de hoge straffen. Maar dat geldt niet voor criminele organisaties die zo steeds meer greep krijgen op de sector. De telers die in de plaats van de kleinere en idealistische kwekers komen, zijn meestal minder deskundig en niet altijd in kwaliteit geïnteresseerd. Ze voegen voedingssupplementen toe, verzwaren de wiet om meer te kunnen verkopen en gebruiken gif tegen ziekten, dat niet altijd gezond is". Decorte beklemtoont dat het - vanuit het standpunt van de volksgezondheid - fout is om deze kleinere, idealistische telers aan te pakken.

Bovendien verplaatst de cannabisteelt zich door het repressief beleid naar minder bewoonde gebieden met allerlei gekke gevolgen: Nederlandse telers kweken in België, verkopen de cannabis in Nederlandse coffeeshops, waar Belgen hem komen kopen. "De repressieve aanpak zal de criminaliteit in de sector van de cannabisproductie alleen maar doen toenemen. Door de repressieve aanpak heb je bovendien geen controle op de sterkte en de kwaliteit van de wiet", aldus Decorte.

Hij pleit voor een legalisering van de cannabiskweek op langere termijn en voor een onmiddellijk gedoogbeleid tegenover de thuisteelt, omdat zo de criminele organisaties buiten de branche worden gehouden. Decorte: "Maar ik ben geen libertair, die zomaar alles wil toelaten. Ik ben voor strenge criteria om de handel te reglementeren." Decorte weet dat cannabis door de internationale verdragen, die België mee heeft ondertekend, als illegale drug wordt gedefinieerd. Maar hij pleit ervoor om die verdragen te herzien.

Hoe groot is het cannabisgebruik?

* Volgens het Jaarrapport 2006 van het EWDD (Europees Waarnemingscentrum voor Drugs en Drugsverslaving) in Lissabon heeft in de Europese Unie één op de vijf volwassenen ooit cannabis gebruikt. Dat zijn 65 miljoen mensen. Een derde van deze groep gebruikte cannabis tijdens het jaar dat voorafging aan het onderzoek (22,5 miljoen mensen) en een zesde van deze groep (12 miljoen mensen of 4% van alle volwassenen) tijdens de maand die aan het onderzoek voorafging. Dit soort gebruik (tijdens de laatste maand voor het onderzoek) is laag in Litouwen, Malta, Zweden en Bulgarije en hoog in Tjechië, Spanje en het Verenigd Koninkrijk. Drie miljoen mensen gebruiken dagelijks.

* Volgens de recentste cijfers van de VAD (Vereniging voor Drugs en Alcohol) heeft 13% van de Belgen ooit in hun leven cannabis gebruikt, 3% gebruikte de afgelopen maand cannabis. Onderzoek van de VAD tijdens het schooljaar 2005-2006 toonde aan dat 8,6% van de Vlaamse leerlingen in het secundair onderwijs tijdens het voorbije jaar cannabis gebruikte. 16,1% had het toen ooit al gebruikt.



Blowen


Het cannabisgebruik neemt toe met de leeftijd: 2% van de 12-14-jarigen gebruikte cannabis in het voorbije jaar; voor de 15-16-jarigen was dit 9,5% en voor de 17-18-jarigen 21,7%.

2,7% van de scholieren gebruikte het voorbije jaar minstens één keer per week cannabis, 5,8% deed dit minder vaak.

* Cannabis is de populairste illegale uitgaansdrug. Een onderzoek van VAD in het Vlaamse uitgaansleven (2005) toont aan dat bijna twee vijfde van de bevraagde uitgaanders cannabis gebruikte in het laatste jaar en 12% zelfs dagelijks. De gemiddelde leeftijd van de bevraagde uitgaanders was 22 jaar en 8 maanden.

* 894 cannabisverslaafden deden in 2005 een beroep op de Vlaamse drughulpverleningscentra van de Vaamse Vereniging van Behandelingscentra in de Verslaafdenzorg (VVBV). Dat is 23,9% van de populatie verslaafden, die in die centra behandeld worden.

* De straatprijs van hasj en marihuana is tussen 1999 en 2004 in de EU gedaald met respectievelijk 19% en 12%, aldus het EWDD in het Jaarverslag 2006. In de meeste landen lag de prijs voor hasj tussen de 5 en 10 euro per gram. Maar de verschillen zijn groot: in Portugal bedroeg hij slechts 2,3 euro per gram en in Noorwegen meer dan 12 euro.

* In 2004 deed de politie in de Europese Unie 275.000 vangsten van cannabishars voor in totaal 1.087 ton. De helft van alle vangsten gebeurde in Spanje, dat ook tekende voor drie vierde van alle inbeslagnames. De vangsten stijgen constant sinds 1999.

In het zelfde jaar deed de politie in de EU nog eens 130.000 vangsten van cannabisblaren, voor in totaal 71 ton. Dat gebeurde voornamelijk in het Verenigd Koninkrijk. En nog in dat jaar werden in de EU én de kandidaat-lidstaten, waaronder ook Turkije, 22 miljoen cannabisplanten in beslag genomen, of in toaal 9,5 ton. Aldus het (recentste) Jaarverslag 2006 van het EWDD.

* Het bezit van cannabis is in België nog altijd strafbaar. Maar als je niet meer bij hebt dan 3 gram of 1 vrouwelijke cannabisplant, dan wordt dit "gedoogd". Dat betekent niet dat je niet kan vervolgd worden, maar wel dat vervolging voor het parket "de laagste prioriteit" geniet.

Zie: DECORTE, T. en TUTELEERS, P., Cannabisteelt in Vlaanderen. Patronen en motieven van 748 telers, 2007, Leuven, Acco, 286 p.

Lees ook:

Het Nederlandse gedoogbeleid voor cannabis doorgelicht

De Ruyver: "Coffeeshopbeleid is mislukt"

De Ruyver en De Padt over cannabisplantages en drugsrunners

Antwerpen wil illegale drugsdealers onmiddellijk het land uit


17 SEPTEMBER 2007

Regionaal nieuws