Wat u moet weten over het sikhisme

06/08/'12 Buitenland Een man heeft gisteren zes mensen doodgeschoten in een Sikh-tempel in de Amerikaanse staat Wisconsin. De dader had een "militair verleden", zo heeft politiehoofd John Edwards van Oak Creek gemeld. Op dit moment wordt een onderzoek gevoerd naar de betekenis van de tatoeages van de schutter. Volgens de Amerikaanse media heeft de dader racistische theorieën omtrent het oppergezag van het blanke ras.

Ook in België is er een sikhische gemeenschap. Die is niet groot maar wel zichtbaar. De Belgische Lili Van Heers is Sikh-experte, ze schreef het boek 'Het sikhisme en de sikhs' omdat het sikhisme een van de minst gekende religies met een Boek is (de Goeroe Granth Sahib). Sikhs worden vaak verward met moslims omdat zij een tulband dragen, in Amerika worden ze hierdoor vaak beschouwd als talibanleden. Van Heers vindt het daarom belangrijk om meer informatie te geven over hun achtergrond.

Van Heers geeft kort haar mening over het incident in Wisconson. "Ik vind heel dit gebeuren een ramp en kan niet begrijpen waarom iemand zoiets zou doen. Na 9/11 worden de sikhs meer dan vroeger geviseerd. Het enige dat de sikh-gemeenschap van België nu kan doen is morele steun betuigen."

Het sikhisme: tussen hindoeïsme en islam

Het sikhisme ontstond in de 15de eeuw in India. De stichter was Nanak Dev, hij liet zich inspireren door twee religies die op dat moment succes hadden in India: het hindoeïsme en de islam. Volgens de goeroe bezondigden deze twee religies zich aan formalisme en ritualisme, terwijl de oorspronkelijke bezieling niet herkenbaar was. Hij ontwikkelde daarom zijn eigen ideeën over god, de functie van rituelen en het belang van een universele gemeenschap.

Vrouwen en mannen gelijk

De ideeën van de goeroes staan in de vorm van hymnen in Goeroe Granth Sahib, het heilige boek. Dat boek vind je in de tempels, zowel mannen als vrouwen mogen het lezen aangezien ze als gelijken worden beschouwd. Dit is een groot verschil met het hindoeïsme, waar de lagere kaste de hogere kaste niet mag aanraken.

Gedragscode: de sikh-identiteit

Een sikh laat zich inwijden in de gemeenschap van sikh, de khalsa. Vanaf dat moment moet hij zich houden aan een strikte gedragscode. Hij is verplicht de vijf k's te dragen. Dit zijn vijf elementen die beginnen met een letter k en de sikh-identiteit uitmaken: kes (ongeschoren haar), kanga (een kam), kachera (een soldatenonderkleed), kirpan (een zwaard), kara (een stalen armband).

Anil Demir
Foto: Reuters