Zaak-Geybels: "Ontslagrecht parlementsleden moet beter geregeld worden"

23/05/'11 Binnenland "Het ontslagrecht van parlementsleden moet beter geregeld worden. Dat toonde de zaak rond Kim Geybels aan". Dat schrijft Dajo De Prins, specialist in grondwettelijk recht én discriminatierecht, in zijn doctoraat over de politieke partijen en de Grondwet. Dat doctoraat wordt straks in de Kamer toegelicht aan de parlementsleden.

Geybels was een Limburgse N-VA-senator, die in Thailand betrokken raakte in een drugszaak en dan haar ontslag aanbood aan Senaatsvoorzitter Danny Pieters (N-VA). Nog voor de voltallige Senaat over haar ontslag kon beslissen trok ze het weer in, omdat ze "onder druk zou zijn gezet door de N-VA-partijtop". Maar die intrekking werd niet aanvaard.

Terzake heb je twee mogelijke theorieën: de eerste zegt dat het ontslag rechtsgeldig is vanaf het moment dat het bij de Senaatsvoorzitter werd ingediend, het kan dus niet herroepen worden.

De tweede, die door voormalig Kamervoorzitter Herman De Croo (Open Vld) toegepast werd, zegt dat ieder ontslagnemend parlementslid het recht heeft om zijn ontslag te herroepen tot op het moment dat de kamer voor de eerste keer na het ontslag bij de voorzitter opnieuw bijeenkomt. De eerste interpretatie werd in de zaak-Geybels gevolgd. Volgens De Prins is ze juridisch aanvaardbaar, maar "ze ondermijnt de ongebondenheid van het parlementaire mandaat. En als er twee interpretaties van een rechtsregel mogelijk zijn en de ene brengt de ongebondenheid van het parlementair mandaat in het gedrang, dan moet je kiezen voor de interpretatie die die ongebondenheid het meest beschermt. Dat is dus de interpretatie van De Croo", zo stelt hij.
"Een goede ontslagbescherming is immers absoluut noodzakelijk. Bestaat die niet, dan kunnen parlementsleden onbeperkt onder druk gezet worden."

Schending mensenrechten?

De Prins denkt bovendien dat de manier waarop het ontslag van Geybels werd afgehandeld wellicht ook de mensenrechten schendt. Hij schrijft in zijn doctoraat dat dit ontslag vermoedelijk haaks staat op twee arresten van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg. Eerst en vooral is er het arrest-Gaulieder, dat bepaalt dat het parlement bij het ontslag van een verkozene rekening moet houden met de meest recente wilsuiting van het parlementslid. Dat is in de zaak-Geybels niet gebeurd, want ze had haar ontslag herroepen.

Vervolgens is er het arrest-Grosaru, dat bepaalt dat de instantie die beslist over de vraag of het ontslag geldig is of niet voldoende onafhankelijk moet zijn en geen al te ruime beoordelingsmarge mag hebben. Dat was in de zaak-Geybels ook al niet zo, meent De Prins.

De Prins vindt verder dat de huidige wet op de partijfinanciering ongrondwettig is omdat ze de partijen te afhankelijk maakt van staatssubsidies.

Meer uitleg over dit interessante doctoraat vindt U op de expertenpagina van John De Wit.

JDW