Hoe de cut&cover-tunnel eruit zal zien
23/09/'10
Oosterweel
Vlaams minister van Openbare Werken en Mobiliteit
Hilde Crevits gaf donderdagmiddag met een uitvoerige
powerpoint-presentatie meer inzicht in de details van de toekomstige tunnel tussen
het Oosterweelknooppunt en de Antwerpse ring ter hoogte van
Schijnpoort (aan het Sportpaleis).
De sluiting van de ring rond Antwerpen gebeurt met een afgezonken
tunnel onder de Schelde, al gepland in het Lange Wapper-scenario, met
aansluitend de cut&cover-tunnel. De discussie draaide de afgelopen
maanden rond dat laatste gedeelte, waar gekozen moest worden voor
een verbinding via een brug, de Lange Wapper, of een tunnel.
Op Linkeroever blijven de oorspronkelijke plannen behouden in de
nieuwe Oosterweelverbinding. Concreet komen op Linkeroever een
tolplein, de aansluiting van de Oosterweelverbinding op alle hoofdwegen
(E34 richting Knokke, E17 richting Gent en Kennedytunnel), de aanleg
van parken, fietspaden en parallelwegen en landschapsvorming. De
Waaslandtunnel, die nu de verbinding vormt tussen Linkeroever en het
centrum van de stad, krijgt een "downgrade", dat wil zeggen een meer
lokale bestemming.
Ook de tunnel onder de Schelde, van Linkeroever naar het
Oosterweelknooppunt, was al gepland en wordt niet gewijzigd. Het wordt een
afgezonken tunnel met twee maal drie rijstroken voor doorgaand verkeer,
met laterale vluchtgangen aan weerszijden en ruimte voor een fietspad.
Het Oosterweelknooppunt wordt een volwaardig knooppunt dat de
ontsluiting van het noorden van de stad waarborgt en de ontsluiting van
de haven verbetert.
De cut&cover-tunnel start aan het Oosterweelknooppunt en eindigt
aan de bestaande ring ter hoogte van Schijnpoort, aan het Sportpaleis.
Er worden twee aparte tunnelkokers voorzien, een noordelijke en een
zuidelijke tak, met telkens twee rijstroken en een vluchtstrook.
De noordelijke tak van de Oosterweeltunnel gaat ter hoogte van
Merksem/Luchtbal onder de grond in de richting van de A12/E19. Het
huidige viaduct daar wordt afgebroken en de ring zal in de toekomst ónder
de huidige Groenendaallaan gaan. Enkel de spoorwegbrug van het
station Luchtbal blijft behouden.
Van Luchtbal loopt de noordelijke tak onder het Amerikadok en het
Albertkanaal tot aan de Oostelijke kade van het Straatburgdok ter
hoogte van de Noorderlaanbrug. Vanaf daar wordt de tunnel een
cut&cover-tunnel. Er wordt een kruising gemaakt met de
hogesnelheidsspoorlijn, een technisch heikel karwij. Bedoeling is om de treinverbinding in
stand te houden tijdens de werken.
De zuidelijke tak maakt de verbinding tussen de Oosterweelknoop en
de bestaande ring ter hoogte van Schijnpoort/Sportpaleis. De
zuidelijke tak loopt ook onder het Amerikadok en het Albertkanaal
evenwijdig met de noordelijke tak. Net achter de IJzerlaanbrug sluit de
tunnel aan op de bestaande ring.
Het huidige viaduct aan het Sportpaleis wordt afgebroken en de ring
komt "onder het maaiveld", dat wil zeggen in een open sleuf onder
de oppervlakte. De ring komt daardoor onder de Schijnpoortweg te
liggen. Het op- en afrittencomplex Schijnpoort krijgt de vorm van een
paperclip, dat neemt een pak minder ruimte in beslag dan een
klaverbladcomplex. Door de aanpassingen komt er aan het Sportpaleis ruimte
vrij voor een groot open plein, dat de stad zelf kan ontwikkelen.
De tunnel met twee kokers bestaat uit 16 verbindingselementen van
30 meter breed in massief beton. Elke koker heeft twee rijstroken van
3,5 meter breed en een vluchtstrook van 3,1 meter breed. Tussen de
beide rijrichtingen komt een leidingen-, vlucht- en dienstenkoker.
Masterplan 2020
Samen met de beslissing voor een Oosterweeltunnel heeft de Vlaamse
regering zich ook opnieuw gebogen over het hele Masterplan 2020, dat
de Antwerpse mobiliteit in zijn geheel moet verbeteren. Daarbij
zijn ook openbaar vervoers- en waterprojecten begrepen. Door de keuze
voor een tunnel is er geen sprake meer van een verbreding van de
Antwerpse ring. In ruil daarvoor is gekozen om in het zuidoosten de R11
tussen het knooppunt Wommelgem op de E313 en de E19 richting Brussel
te ondertunnelen. In combinatie met de al geplande aanleg van de
A102, tussen de E313 en de E19 richting Nederland, moet dat heel wat
doorgaand verkeer uit de stad weghouden.
De tunnel onder de R11 zal ook onder de luchthaven van Deurne gaan.
De ondertunneling moet de uitbreiding van de Antwerpse luchthaven
alle kansen geven, nu de Raad van State de plannen voor de heraanleg
van de aanpalende Krijgsbaan verworpen heeft.
De ondertunneling van de R11 zal in fases aangepakt worden. Zo
wordt prioriteit gegeven aan het stuk onder de luchthaven. Tegen 2013
moet de luchthaven immers voldoen aan Europese veiligheidsnormen en
daarvoor zijn de infrastructuurwerken nodig. Hoe en wanneer de
volgende fases aangepakt worden, moeten de komende weken en maanden
uitwijzen. Zeker is wel dat niet met de aanleg van de A102, aansluitend aan
de R11, gestart wordt vóór de Oosterweeltunnel af is.
De Vlaamse regering maakt zich sterk dat het herziene Masterplan
2020 met de R11-tunnel de vijf miljard euro die ze in maart voorzag
niet zal overschrijden. Daarvan gaat 3,05 miljard euro naar de
Oosterweeltunnel. Er wordt in het centrum bespaard op de aanleg van de
Groene Singel, die er zou komen ter compensatie van de verbreding van de
ring. Omdat de ring nu niet verbreed wordt, worden ook de plannen
voor de aanleg van groene boulevards en fietspaden opgeborgen. Het
geld dat daardoor vrijkomt, zal gebruikt worden voor de R11-tunnel,
legde Peeters uit.
Noriant
De nv BAM krijgt de opdracht om met Noriant, die de werken voor de
Oosterweelverbinding initieel zou uitvoeren, na te gaan hoe de
samenwerking voortgezet zal worden.