Restauratie van topstuk van Hans Memling na zestien jaar met succes afgerond en in 2019 te bewonderen in Antwerpen

Print
Restauratie van topstuk van Hans Memling na zestien jaar met succes afgerond en in 2019 te bewonderen in Antwerpen

Restauratie van het werk eind 2001. Foto: VUM

Antwerpen -

“Christus met zingende en musicerende engelen”, een uit drie panelen bestaand topstuk van Hans Memling (1430/1440 - 1494), een van de Vlaamse Primitieven, is na zestien jaar van restauratie bijna klaar om eindelijk opnieuw aan het grote publiek te worden getoond. De restaurateurs verwijderden een bruine korst vuil met een scalpel en met behulp van een microscoop en brachten de oorspronkelijke kleuren en details weer aan de oppervlakte. Het schilderij zal in 2019 te bewonderen vallen in het KMSKA in Antwerpen, dat dat jaar ook al na een jarenlange renovatie weer de deuren opent.

De drie panelen samen hebben een oppervlakte van 110.880 vierkante centimeter en maakten destijds allicht deel uit van een voorts verloren gegaan enorm altaarstuk voor een Spaanse kloosterkerk, een van de belangrijkste opdrachten die Memling ooit vervulde. In 1895 werden ze door het KMSKA aangekocht. In 2001 werd overgegaan tot een grondige restauratie, onder meer omdat de verflaag begon te bladderen.

De restauratoren, begeleid door een internationale expertencommissie, voerden een uitgebreid onderzoek uit om het oorspronkelijke aanzicht en de schildertechniek van Memling en zijn assistenten vast te stellen. Met röntgen- en infraroodstraling werd achterhaald wat zich op de lagen onder de oppervlakte bevond. De restauratoren haalden vervolgens millimeter per millimeter vergeelde vernislagen en verkleurde retouches weg met een scalpel. De oorspronkelijke verflaag kwam op die manier weer te voorschijn, waarna nog lacunes werden opgevuld en geretoucheerd en er een nieuwe vernislaag werd aangebracht. De panelen moeten nu enkel nog een nieuwe lijst krijgen.

“Een restauratie is als een heelkundige ingreep waarbij je maar één kans op slagen hebt”, blikt KMSKA-restaurator Lizet Klaassen terug. “De operatie moet in alle zorgvuldigheid gebeuren en daar is tijd voor nodig. Het vraagt moed om een restauratie zo lang te laten duren.”

Restauratie van topstuk van Hans Memling na zestien jaar met succes afgerond en in 2019 te bewonderen in Antwerpen
Foto: VUM