Kapellenaar overleefde oorlog dankzij vriend

Print
Kapellenaar overleefde oorlog dankzij vriend

Kapellenaar overleefde oorlog dankzij vriend

Oud-strijder Frans Jozef Alfons Keuleers (1894-1983) uit Kapelle-op-den-Bos bood zich in 1914 vrijwillig aan als soldaat. Hij raakte twee keer zwaargewond, maar dankzij de hulp van een vriend heeft hij de oorlog overleefd.

Op dinsdag 4 augustus 1914 luidden de klokken in het dorp: de oorlog was begonnen. Duitse troepen vielen België binnen zonder formele oorlogsverklaring. Een dag later werd een oproep gepubliceerd in De Nieuwe Gazet. "Bekendmaking. De Consul-Generaal der Nederlanden te Antwerpen maakt bekend dat de lichtingen 1914 en 1915 onder de wapenen moeten komen zelfs zonder loting".

Alfons Keuleers, een achttienjarige boerenzoon uit Hombeek, las de oproep in de krant en besliste om zich als vrijwilliger aan te melden. Dat was tegen de wil van zijn moeder, want zij smeekte hem om niet te vertrekken. Tevergeefs, Keuleers vertrok samen met dorpsgenoten en vrienden naar het front. Dapper als hij was, wou hij voor zijn land vechten. Als broer van zes jongens en twee meisjes, verliet hij als enige het grote gezin voor De Nationale Vuurkruisenbond.

Vier jaar lang was hij weg van huis, de eerste vierentwintig dagen verbleef hij aan het front. Daarna zat hij vier maanden en zes dagen achter het front. In 1915 ging hij terug naar de loopgraven. Tijdens een bombardement in Diksmuide werd hij gewond door een schrapnelscherf waardoor zijn rechterlong doorboord was. In 1918 raakte hij een tweede keer gewond in Alverdingen. Toen kreeg hij een kogel door het hoofd. Warre Jacobs, een van Alfons' vrienden, hoorde het gekreun van de gewonde soldaat en schoot zijn vriend ter hulp. Dankzij hem kon Alfons afgevoerd worden naar het ziekenhuis van Beveren aan de IJzer. Hoewel hij het gered had, werd hij voor vijftig procent oorlogsinvalide verklaard. "Warre is altijd zijn held en beste vriend gebleven. Voor hem ging hij door het vuur", zegt Lieve Keuleers(78), dochter van Alfons Keuleers.

Dapper in het vuur

Na de oorlog leerde Alfons Octavie Verlinden kennen. "De soldaten die in die tijd terugkwamen, waren heel populair bij de vrouwen", lacht Lieve. Alfons trouwde met haar in Kapelle-op-den-Bos en ze kregen zes kinderen. Samen bouwden ze een succesvolle groothandel op in likeuren, wijnen en rookartikelen. "Gelukkig was mijn moeder er voor de zaak, want mijn vader was niet zo sterk meer", legt Lieve uit. De oorlog had zijn sporen nagelaten. Alfons reageerde af en toe agressief en was heel nerveus. "Mijn vader had heel zijn leven lang last gehad van nachtmerries", klinkt het. Tot het einde van zijn dagen bleef hij vertellen over de oorlog. "Hij is daar weer met zijn oorlog, zei ik steeds. Maar toen ik ouder werd, besefte ik pas wat hij had meegemaakt", vertelt Lieve. De familie van Alfons heeft alle medailles en eretekens goed bewaard, ook de schrapnelscherfen kogel die hem bijna zijn leven kostten. Jaren later begon Alfons dingen te vergeten, raakte hij verstrooid en herkende zijn familieleden niet meer. Hoewel Alfons dementerend was, bleven de oorlogsherinneringen vastgeroest in zijn geheugen zitten.

Alfons overleed op 89-jarige leeftijd in Heist-op-den-Berg. Door zijn eenheidscommandant werd hij omschreven als: "Soldaat met goed gedrag, zeer dapper in het vuur. Gaf steeds blijk van toewijding in het volbrengen zijner krijgsplichten." Mooie woorden voor een dappere Kapellenaar.

Aantal slachtoffers aan het front: 41 in totaal. 21 uit Kapelle-op-den-Bos, 5 uit Ramsdonk en 15 uit Nieuwenrode.

Aantal gesneuvelde burgers: het exact aantal burgerslachtoffers is onbekend. Er vielen met zekerheid 50 doden tijdens het vluchten. Anderen stierven door geweld van Duitsers in één van de drie fusiegemeenten: 7 in Kapelle-op-den-Bos, 2 in Nieuwenrode en 4 in Ramsdonk. Op 14 november 1918, drie dagen na wapenstilstand, vielen er nog eens 20 burgerslachtoffers.

Schade: de Scheve brug over spoorlijn 61 in Ramsdonk werd vernield. De windmolen van Ramsdonk werd in brand gestoken. Uit zelfbescherming werden de vaartbrug en telegraafpaal opgeblazen. Ook 264 huizen, de kerk, het Instituut Everaert en Instituut Bemus, het gildenhuis en het pasgebouwde stationsgebouw werden in brand gestoken. Het Sint-Niklaaskapelletje werd beschadigd. De kerk van Nieuwenrode en de windmolen werden in brand gestoken.

Jolien Beullens

Foto GVA (boven): Alfons Keuleers in uniform