Dokter August Cuypers doet zijn plicht als geneesheer

Print

Dokter August Cuypers doet zijn plicht als geneesheer

In het begin van de twintigste eeuw telde Aartselaar zowat tweeduizend inwoners. De enige geneesheer in het dorp, dokter Naulaerts, stierf in 1897. De pas afgestudeerde dokter August Cuypers (Foto 1) kon meteen de vrijgekomen plaats overnemen. Hij huwde in 1899 en bouwde in 1904 de 'Villa Cuypers' aan de Carillolei , die momenteel als de pastorij bekend staat.

"Dokter Cuypers, afkomstig uit Stabroek, huwde een meisje uit Aartselaar", zegt René Beyst van de plaatselijke heemkring. René is o.m. nauw betrokken bij de overkoepelende Werkgroep Hertogdom Brabant. Deze heemkundige koepelvereniging omvat drie Brabantse provincies met maar liefst vijfhonderd heemkringen. Ter gelegenheid van de honderdste verjaardag van de Eerste Wereldoorlog gaf de werkgroep een boek uit onder de titel 'De groote oorlog in het klein'. Daarin komt een kortverhaal voor over dokter Cuypers uit Aartselaar.

"Uit onze gemeente zijn geen heroïsche, wel menselijke verhalen uit die tijd bekend" zegt René Beyst. "Van de familie Cuypers kregen we foto's uit die periode overhandigd. Een ervan trok onze aandacht. Het toonde het gezin van de dokter in typisch Zeeuwse kledij. Niet meteen iets dat je aan Aartselaar koppelt. Het zette ons aan tot een zoektocht naar de man en zijn gezin."

Dr. Cuypers zetelde een tijdlang als gemeenteraadslid. Via mondelinge overlevering was bekend dat de dokter bij het uitbreken van de oorlog zijn vrouw en vijf kinderen in veiligheid bracht naar Nederland. "Uit bewaarde documenten weten we dat op 6 en 7 oktober praktisch iedereen uit Aartselaar wegvluchtte voor de op Antwerpen aanrukkende Duitsers", zegt René. "Het gezin zat verdeeld in Hulst en Bergen-op-Zoom. Zelf keerde de dokter meteen terug om in zijn thuisgemeente zijn taak en plicht als geneesheer op zich te nemen."

"In Aartselaar nam hij ontslag in de gemeenteraad om minder toegevingen te moeten doen aan de Duitse bezetter. Wel bleef hij prominent actief in het 'Plaatselijk Hulp- en Voedingskomiteit' dat aan behoeftigen kosteloos basisleefmiddelen uitdeelde zoals bonen, rijst en erwten. Zijn invloed en bekommernis was in die tijd krachtig en groots: in 1917 laat hij schoolklassen sluiten wegens te barre koude en kolennood. In 1918 is hij medeoprichter van het plaatselijke Kinderheil."

Korte tijd na zijn overlijden in 1929 besliste het gemeentebestuur een straat naar hem te noemen als postume hulde omwille van zijn grote inzet en verdiensten.

Jef Wijckmans

Foto GvA (boven): De pas afgestudeerde dokter August Cuypers

Foto GvA: Villa Cuypers aan de Carillolei

Foto GvA: De familie Cuypers is Zeeuwse kledij