De kop is eraf!
29/03/'10
Zondag 21 maart vond in het Antwerpse Lillo het Keizerrijden plaats. Keizerrijden is de finale van ganzenrijden, een nog zeer levendige traditie in de polderdorpen van Antwerpen-Noord. Dit jaar ging de kop naar Maarten Gabriëls van de Jonge Ruiters uit Zandvliet. Zijn overwinning werd nog uitbundig gevierd in de Zandvlietse feestzaal het Vredehof tot maandagochtend in de vroege uurtjes.
De bedoeling van het ganzenrijden is om met een paard onder een galg door te rijden waaraan een dode gans ondersteboven, dus met de kop naar beneden, hangt. Elke ruiter trekt met volle kracht aan de kop van de gans en hij die erin slaagt de kop eraf te trekken, mag zich een jaar lang koning noemen. Elk dorp heeft (minstens) twee groepen ruiters, de jonge en de oude, zodat elk dorp ieder jaar twee koningen viert. Aan de verschillende kleuren van boerenplunjes herken je de verschillende groepen uit de vijf verschillende ganzenrijdersdorpen.
Bij het keizerrijden stuurt elk dorp vijf van haar koningen van de laatste drie jaar om de titel van keizer binnen te halen. Terwijl bij het ganzenrijden iedereen dezelfde plunje aanheeft, zie je bij het keizerrijden dus een mozaïek van boerenkleren.
Maarten, zowel keizer als een 24-jarige student in Antwerpen, is dolenthousiast met zijn overwinning. “Het ganzenrijden zit bij mijn familie in het bloed. Mijn grootvader Alfons, beroemd in alle ganzenrijdersdorpen, is zeven keer keizer geworden. Ook mijn vader en nonkels hebben de keizerskroon gedragen, dus dat ook ik deze nu op mijn hoofd draag, is een hele eer. Vanaf mijn zestien, negen jaar geleden dus, mocht ik eindelijk meerijden. Daarvoor mag je wel lid zijn van de vereniging, maar mag je niet aan de wedstrijd meedoen.”
“Toen ik in 2008 koning werd, was dit een heuse belevenis. Heel de avond en de dagen erna uitbundig gevierd worden in de vereniging, een jaar lang de koningstitel mogen dragen en drie jaar lang aan het keizerrijden mogen deelnemen, dat is echt prachtig. Als je dan ook nog eens het keizerrijden wint, word je niet enkel in je vereniging maar in alle ganzenrijdersdorpen gevierd. Het keizerschap is de grootste overwinning die je in de Antwerpe polderdorpen kan binnenhalen. Ik ben dan ook zeer blij dat ik onze familie-eer heb kunnen voortzetten.”
Al was Maarten niet dit jaar, maar vorig jaar koning van de Jonge Ruiters in Zandvliet, met de kroon van keizer op zijn hoofd heeft hij toch bewezen dat hij het ganzenrijden nog niet verleerd is.
Roel Goris
Plantijn Hogeschool Antwerpen